Dramat rolników w czasie żniw. Spłonął kombajn i prasa rolnicza

Żniwa to jeden z najbardziej intensywnych okresów w gospodarstwie. Kombajny, ciągniki i prasy pracują przez wiele godzin, często w wysokiej temperaturze i w otoczeniu bardzo suchego materiału roślinnego. W takich warunkach wystarczy przegrzane łożysko, zwarcie instalacji elektrycznej lub nagromadzona przy silniku słoma, aby doszło do pożaru.

Dramat rolników w czasie żniw. Spłonął kombajn i prasa rolnicza. Fot. OSP Kobylin

Strażacy przypominają, iż ogień pojawiający się w maszynie rolniczej może błyskawicznie przenieść się na łan zboża, ściernisko, bele słomy, a następnie zagrozić pobliskim budynkom gospodarczym i mieszkalnym.

Dwa pożary maszyn jednego dnia

30 lipca 2026 roku strażacy z powiatu krotoszyńskiego dwukrotnie interweniowali podczas prac żniwnych.

W miejscowości Roszki zapalił się kombajn pracujący na polu. Tego samego dnia w Smolicach doszło natomiast do pożaru prasy rolniczej.

Dzięki szybkiej reakcji osób znajdujących się na miejscu oraz sprawnie przeprowadzonej akcji gaśniczej sytuację udało się opanować i ograniczyć rozmiary strat. Zdarzenia pokazują jednak, jak duże jest ryzyko pożaru podczas intensywnych prac polowych.

Sucha słoma i rozgrzana maszyna to niebezpieczne połączenie

Podczas żniw wokół silników, przekładni, pasów i łożysk gromadzą się kurz, plewy oraz fragmenty słomy. Materiały te są bardzo łatwopalne. Kontakt z nagrzanym elementem maszyny lub iskrą może doprowadzić do ich zapalenia.

Do pożaru może przyczynić się także uszkodzenie instalacji elektrycznej, wyciek paliwa lub oleju, zatarte łożysko albo nadmiernie rozgrzany układ wydechowy.

Szczególnie niebezpieczne są prace prowadzone podczas upału i silnego wiatru. Wysuszony łan lub ściernisko mogą wtedy zająć się ogniem w ciągu kilkudziesięciu sekund, a płomienie gwałtownie przemieszczają się po polu.

Dramat rolników w czasie żniw. Spłonął kombajn i prasa rolnicza. Fot. OSP Kobylin

Kontrola przed wyjazdem w pole

Podstawą bezpieczeństwa jest sprawdzenie stanu technicznego maszyny przed rozpoczęciem pracy. Rolnik powinien zwrócić uwagę przede wszystkim na instalację elektryczną, przewody paliwowe i hydrauliczne, łożyska, pasy napędowe oraz układ wydechowy.

Niepokój powinny wzbudzić nietypowe dźwięki, zapach spalenizny, dym, wzrost temperatury elementów roboczych lub wycieki płynów eksploatacyjnych.

Nie należy ignorować choćby drobnych usterek. W warunkach żniwnych niewielkie uszkodzenie może bardzo gwałtownie doprowadzić do zapłonu całej maszyny.

Maszynę trzeba regularnie czyścić

Kombajny i prasy powinny być systematycznie oczyszczane z kurzu, plew, słomy oraz innych łatwopalnych pozostałości.

Szczególnej kontroli wymagają okolice silnika, chłodnicy, akumulatora, układu wydechowego, łożysk i elementów napędowych. Zanieczyszczenia ograniczają chłodzenie maszyny, a jednocześnie stają się materiałem, od którego może rozpocząć się pożar.

Czyszczenie powinno być wykonywane regularnie, a nie dopiero po zakończeniu całego dnia pracy.

Gaśnica musi być sprawna i łatwo dostępna

Każda maszyna wykorzystywana podczas żniw powinna być wyposażona w sprawny sprzęt gaśniczy. Gaśnica nie może znajdować się pod stertą narzędzi lub w miejscu, do którego dostęp wymaga kilku minut.

Przed sezonem warto sprawdzić jej termin przydatności, stan techniczny oraz ciśnienie. Operator powinien również wiedzieć, jak z niej skorzystać.

W przypadku niewielkiego pożaru szybkie użycie gaśnicy może zapobiec zniszczeniu maszyny i przeniesieniu się ognia na pole. o ile płomienie są już duże, priorytetem jest jednak opuszczenie zagrożonego miejsca i wezwanie straży pożarnej.

Nie tankować rozgrzanego sprzętu

Tankowanie powinno odbywać się po wyłączeniu silnika i odczekaniu, aż najbardziej rozgrzane elementy maszyny ostygną. Rozlane paliwo w kontakcie z gorącą powierzchnią może się zapalić.

Nie wolno również wykonywać napraw, usuwać słomy ani dotykać elementów roboczych przy włączonym silniku. Maszyna powinna być zatrzymana, zabezpieczona i odłączona od napędu.

Pośpiech podczas żniw nie może usprawiedliwiać pomijania podstawowych zasad bezpieczeństwa.

Reakcja musi być natychmiastowa

Operator powinien przez cały czas obserwować pracę maszyny. Pojawienie się dymu, zapachu spalenizny lub oznak przegrzewania wymaga natychmiastowego zatrzymania sprzętu i wyłączenia silnika.

Jeżeli ogień zaczyna obejmować większą część maszyny lub przenosi się na pole, nie należy ryzykować zdrowia i życia. Trzeba oddalić się na bezpieczną odległość i zadzwonić pod numer alarmowy 112.

Strażacy apelują, aby podczas żniw zachować szczególną ostrożność. Regularna kontrola maszyn, utrzymanie ich w czystości oraz szybka reakcja na pierwsze oznaki zagrożenia mogą uchronić gospodarstwo przed poważnymi stratami.