Globalne perspektywy gospodarcze 2027: czy zbliżamy się do kolejnego kryzysu finansowego?

Światowa gospodarka wchodzi w niebezpieczny okres, ale krach na miarę Wielkiego Kryzysu to wciąż odległa możliwość.

Znacznie bardziej prawdopodobne są długotrwałe spowolnienie gospodarcze, kolejne korekty na giełdach oraz możliwa recesja w niektórych dużych gospodarkach.

Jeszcze bardziej niepokoi połączenie kilku problemów, które rozwijają się jednocześnie.

• Wall Street zastanawia się, czy ogromne inwestycje w sztuczną inteligencję dadzą wystarczające zyski.
• Gospodarka wewnętrzna Chin wciąż pozostaje słaba.
• Wojna na Bliskim Wschodzie pchnęła ceny ropy powyżej 117 USD za baryłkę.
• Inflacja okazuje się uporczywa, a rządy mają coraz mniej możliwości ratowania swoich gospodarek.

Pojedynczo te problemy są możliwe do opanowania. Jednak razem zwiększają ryzyko poważniejszego załamania.

Co mówią nam najnowsze dane gospodarcze

Warto rozróżnić krach na rynkach finansowych od kryzysu gospodarczego. Akcje mogą spaść o 30%, a i tak nie wywołają światowej depresji.

Niebezpiecznie jest wtedy, gdy spadające ceny aktywów powodują niewypłacalność, ograniczenie kredytów i cięcia wydatków na inwestycje oraz zatrudnienie.

Dostrzegamy dowody na pierwszy etap, ale są one znacznie słabsze, jeżeli chodzi o ogólnoświatowe załamanie gospodarcze.

Jednak te prognozy opierają się na założeniach dotyczących źródeł energii, warunków finansowych oraz inwestycji, które mogą się pogorszyć. Prognozy IMF opierały się na danych do 1 października, czyli przed ostatnimi zawirowaniami na rynkach.

Największy problem polega na tym, iż gospodarka globalna jest nietypowo uzależniona od kilku źródeł wzrostu, podczas gdy tradycyjne mechanizmy bezpieczeństwa są pod presją.

Gospodarka AI to największe ryzyko 2027 roku

Wydatki na AI znacząco napędzają wzrost inwestycji w Stanach Zjednoczonych. Wspierają też eksport chińskich producentów chipów i generują zamówienia na budowę centrów danych.

Poważne ograniczenie wydatków na AI wpłynęłoby na znacznie szersze branże niż tylko spółki technologiczne.

Pojawia się problem powiązanego finansowania.

Spółka od AI może dostać środki od inwestora technologicznego i zobowiązać się do zakupu usług obliczeniowych właśnie od tego inwestora. Te zapowiadane przyszłe zakupy usprawiedliwiają nowe wydatki na infrastrukturę i kolejne pożyczki.

Gdy przychody firmy AI nie spełnią oczekiwań, wiele biznesów ucierpi jednocześnie. Udział inwestora straci na wartości, przychody z usług staną się niepewne, a wierzyciele zaczną martwić się o spłatę długów.

IMF wprost wskazuje takie powiązane finansowanie jako potencjalny kanał przenoszenia stresu finansowego na szeroką skalę.

Najczarniejszy scenariusz to seria bankructw w branży infrastruktury AI, po których dojdzie do masowego anulowania projektów centrów danych. Oznaczałoby to, iż spadek wykracza poza samo wycenianie akcji.

Na razie nie ma dowodów na takie załamanie obejmujące całą branżę.

Ropa i inflacja leżą u źródeł każdego finansowego koszmaru

Drugim kluczowym ryzykiem pozostaje konflikt na Bliskim Wschodzie.

Brent osiągnął około 116–117 USD 23 października, a amerykańska rentowność 10-letnich obligacji wynosiła około 5%.

Te dwa wskaźniki to trudna sytuacja dla banków centralnych.

Wyobraźmy sobie, iż firmy zaczynają tracić klientów, a bezrobocie rośnie.

Zazwyczaj bank centralny może zareagować, obniżając stopy procentowe. Tańsze finansowanie pomaga gospodarstwom domowym i firmom.

Jednak gdy ceny ropy pozostają wysokie, inflacja także może się utrzymać. Agresywne obniżki stóp mogą więc jeszcze nasilić presję inflacyjną.

W październikowej prognozie IMF ocenił, iż długi konflikt na Bliskim Wschodzie, który utrzyma cenę ropy powyżej 130 USD do pierwszego kwartału 2027, może obniżyć przyszłoroczne tempo wzrostu światowej gospodarki o ok. 0,5 punktu procentowego.

Czy Chiny mogą wywołać ogólnoświatową recesję?

Problemy gospodarcze Chin są istotne, bo to jedna z największych gospodarek produkcyjnych świata i główny konsument surowców.

Kryzys na rynku nieruchomości zmniejszył zaufanie gospodarstw domowych. Słabe wydatki ograniczają przychody firm, które obniżają ceny, by walczyć o klientów.

Mamy tu dwa potencjalne skutki międzynarodowe.

Po pierwsze, spadek importu przez Chiny. jeżeli sektor budowlany i przemysłowy w Chinach ograniczy zakupy, ucierpią producenci i eksporterzy surowców z innych krajów.

Po drugie, silniejsza konkurencja eksportowa. Chińscy producenci, którzy nie mają popytu na własnym rynku, mogą szukać klientów za granicą.

Tańsze towary mogą pomóc ograniczać inflację w krajach importujących, ale jednocześnie zwiększają presję na lokalnych producentów i potęgują napięcia handlowe.

Sytuacja Chin stanowi stałe obciążenie dla wzrostu światowego. Bardziej niebezpieczny scenariusz to chaotyczne bankructwa dużych instytucji finansowych lub nagłe pogorszenie dostępności kredytów.

Chiny wciąż mają znaczną kontrolę państwową nad swoim systemem bankowym oraz zdolność do interwencji. To może ograniczyć natychmiastowe rozprzestrzenianie się kryzysu finansowego.

To jednak nie eliminuje kosztów długotrwałej słabości gospodarczej.

Prawdopodobnie nie zobaczymy jeszcze kolejnej wielkiej depresji

Jest kilka ważnych sygnałów, iż system finansowy przez cały czas funkcjonuje.

• Bezrobocie w USA pozostaje stosunkowo niskie. We wrześniu stopa bezrobocia wyniosła 4,2%. Zatrudnienie rośnie słabo, przy wzroście o 29 000 miejsc pracy, ale nie widzimy na razie masowych zwolnień typowych dla dużego kryzysu gospodarczego.
  
• Nowe wnioski o zasiłek dla bezrobotnych pozostają ograniczone. Tygodniowe nowe wnioski spadły do 194 000 w najnowszym raporcie, co stanowi najniższy poziom od trzech miesięcy.
  
• Szeroki rynek kredytów korporacyjnych funkcjonuje. Amerykańskie spready dla obligacji korporacyjnych wysokiego ryzyka wynosiły około 3,27 punktu procentowego 21 października. Dla porównania, w trakcie kryzysu kredytowego w 2008 roku wynosiły one prawie 20 punktów. Dzisiejsza wartość nie wskazuje na porównywalne, systemowe zamrożenie kredytów.

MFW również opisuje globalny system bankowy jako ogólnie odporny. Jednak ostrzega o podatnościach w prywatnych kredytach i mocno zadłużonych strategiach inwestycyjnych.

Ważniejsze porównanie to korekta technologiczna z początku lat 2000., z dodatkowymi ryzykami energetycznymi i długów rządowych.

Kryzys na wzór 2008 roku stanie się bardziej prawdopodobny, jeżeli straty rozprzestrzenią się na rynki kredytowe, duzi kredytodawcy popadną w kłopoty, a dostęp do finansowania gwałtownie się pogorszy.

Depresja na wzór z lat 30. XX wieku wymagałaby jeszcze poważniejszego i dłuższego załamania aktywności gospodarczej.

Żaden z tych scenariuszy nie znajduje potwierdzenia w obecnych danych rynkowych.

4 możliwe scenariusze na 2027 rok

Szersza analiza pozwala podzielić najbliższe 12–18 miesięcy na cztery scenariusze.

Te szacunki prawdopodobieństwa są moją subiektywną oceną obecnych danych. Nie pochodzą z kalibrowanego modelu prognostycznego.

Najbardziej prawdopodobny: bolesna korekta rynkowa, dalszy wzrost gospodarczy

Akcje technologiczne przechodzą kolejną wycenę. Wzrost inwestycji w AI spowalnia, ceny ropy w końcu się stabilizują, a gospodarka światowa wciąż rośnie nierówno.

Rynki akcji pozostają zmienne. Jednak zdywersyfikowani inwestorzy mogą zobaczyć odbicie przed widoczną poprawą danych gospodarczych.

Poważne ryzyko spadków: stagflacja i recesje regionalne

Utrzymują się wysokie ceny energii. Wydatki konsumpcyjne słabną, firmy ograniczają inwestycje. Jedna lub więcej dużych gospodarek wpada w recesję, a wzrost światowy pozostaje słaby, ale dodatni.

Akcje mogą wejść w długotrwały rynek niedźwiedzia. Banki centralne mają ograniczone możliwości pobudzenia wzrostu.

Poważny scenariusz spadkowy: zsynchronizowana recesja oraz stres finansowy globalnie

Inwestycje w AI gwałtownie spadają, niewypłacalność rozprzestrzenia się wśród wrażliwych pożyczkobiorców, a instytucje finansowe ograniczają udzielanie kredytów. Wzrost bezrobocia i spadek popytu nawzajem się wzmacniają w głównych gospodarkach.

To przypominałoby aspekty roku 2008, z dużymi stratami na ryzykownych aktywach.

Co to oznacza dla rynków kryptowalut?

Inwestorzy kryptowalut powinni szczególnie uważać. Ich portfele są bardzo wrażliwe na zmiany płynności światowej.

Bitcoin kosztował około 82 000 USD 23 października. Amerykańskie ETF-y spot Bitcoin miały około 636 mln USD odpływów netto 22 października, po trzech dniach mocnych napływów.

Platforma Talos wyliczyła, iż 30-dniowa korelacja Bitcoina z Nasdaq wyniosła około 0,6 dnia 22 października. To pokazuje znaczną dodatnią współzależność ostatnio, choć relacja ta zmienia się w czasie.

Ważne jest, by nie zakładać, iż Bitcoin ochroni portfel podczas natychmiastowej paniki finansowej.

Aktywo może mieć długoterminowy argument o ograniczonej podaży, a i tak gwałtownie spaść, gdy inwestorzy pilnie potrzebują płynności.

Traderzy powinni szczególnie uważać na altcoiny przed 2027 rokiem. Wiele z nich ma słabszą płynność i mocno zależy od spekulacyjnego popytu. Niektóre mogą nie odzyskać strat nawet, jeżeli Bitcoin osiągnie nowe szczyty.

Może pojawić się pozytywny scenariusz dla kryptowalut w dłuższym terminie. jeżeli inflacja spadnie na tyle, by umożliwić bankom centralnym obniżanie stóp przy zachowaniu stabilności finansowej, Bitcoin mógłby skorzystać z poprawy płynności.

Jednak agresywne cięcia stóp podczas kryzysu nie muszą od razu powodować rajdu na kryptowalutach. Często najpierw następuje wymuszona wyprzedaż.

Ekstremalna zmienność Bitcoina w 2026 roku. Źródło: CoinGecko

5 sygnałów ostrzegawczych do monitorowania w 2027 roku

To są progi obserwacyjne, a nie precyzyjne wyzwalacze recesji.

Jeśli ceny ropy spadną, rynki kredytowe pozostaną stabilne, a zyski firm się utrzymają, perspektywy globalne mogą się znacząco poprawić.

BeInCrypto Polska - Globalne perspektywy gospodarcze 2027: czy zbliżamy się do kolejnego kryzysu finansowego?