Inflacja w Wielkiej Brytanii najwyżej od roku. Rekordowe ceny diesla i presja na Bank Anglii

1 godzina temu

Inflacja w Wielkiej Brytanii wzrosła w październiku do 3,6% rok do roku, z 3,5% we wrześniu. Rośnie już czwarty miesiąc z rzędu i jest najwyższa od roku. Odczyt opublikowany w środę przez Urząd Statystyk Narodowych (ONS) był zgodny z oczekiwaniami ekonomistów. Rynek nie dostał więc niespodzianki, ale dostał potwierdzenie, iż szok energetyczny coraz mocniej przenosi się na brytyjskie ceny.

W ujęciu miesięcznym ceny wzrosły o 0,5%, wobec 0,4% rok wcześniej. Szerszy wskaźnik CPIH, który uwzględnia koszty mieszkaniowe właścicieli, przyspieszył do 3,7%.

Diesel najdroższy w historii pomiarów

Głównym motorem wzrostu znów był transport, a w nim paliwa. Jak wynika z październikowego raportu ONS o inflacji konsumenckiej, ceny paliw silnikowych wzrosły o 33,2% rdr. To najszybsze tempo od lipca 2022 roku. Litr benzyny podrożał w ciągu miesiąca o 5,2 pensa, do 174,7 pensa, czyli najwięcej od sierpnia 2022 roku. Diesel zdrożał o 7 pensów, do 199,5 pensa za litr. To najwyższa cena od początku prowadzenia pomiarów w styczniu 1996 roku.

W górę poszły też rachunki za gaz, o 6,3% w ciągu miesiąca. To efekt podniesienia limitu cen energii przez regulatora Ofgem od 1 października. Roczny rachunek przeciętnego gospodarstwa domowego wzrósł do 1935 funtów, czyli o 73 funty. Rachunki za prąd potaniały natomiast o 0,8%, bo rząd od 1 października tymczasowo obniżył VAT na energię elektryczną dla gospodarstw domowych z 5% do zera. Część wzrostu odpowiada również wyższej akcyzie na tytoń. Weszła w życie 1 października, a rok wcześniej dopiero pod koniec listopada, co podbiło porównanie rok do roku.

W przeciwnym kierunku działały restauracje i hotele oraz żywność. Inflacja cen żywności i napojów bezalkoholowych spadła do 0,9%, najniżej od września 2021 roku.

Inflacja bazowa stoi w miejscu

Z punktu widzenia banku centralnego ważniejsze jest to, co dzieje się pod powierzchnią. Tu obraz jest spokojniejszy. Inflacja bazowa, czyli bez energii, żywności, alkoholu i tytoniu, wyniosła 2,8% i praktycznie się nie zmieniła. Ceny usług, uważnie obserwowane przez Bank Anglii, rosły w tempie 3,7%, tak samo jak we wrześniu. Przyspieszyły za to ceny towarów, do 3,5%, najwyżej od września 2023 roku.

Wielka Brytania nie jest wyjątkiem w Europie. Brytyjska inflacja jest niższa od wstępnego odczytu dla Francji (3,8%), ale wyraźnie wyższa niż w Niemczech (2,8%).

Bank Anglii już podniósł stopy i nie wyklucza kolejnego ruchu

Dane wpisują się w scenariusz, który Bank Anglii nakreślił dwa tygodnie temu. 5 listopada podniósł stopę bazową o 25 pb, do 4%. Uzasadnił to tym, iż konflikt na Bliskim Wschodzie zakłócił transport i dostawy energii, a to podbija koszty paliw i rachunki. Bank prognozuje, iż inflacja wzrośnie do około 5% w połowie 2027 roku. Spodziewa się, iż droższa energia zacznie z czasem przenosić się na inne ceny i płace, choć na razie tych efektów drugiej rundy widać niewiele.

„Dzisiejszej podwyżki nie należy postrzegać jako pierwszej z nieuchronnej, długiej serii. Ale jeżeli konflikt na Bliskim Wschodzie nie zostanie rozwiązany, nie wydaje się też, by była ostatnia” – powiedział Andrew Bailey, prezes Banku Anglii.

Kulisy listopadowej decyzji, pierwszej podwyżki od 2023 roku, opisywaliśmy w tekście Bank Anglii podnosi stopy do 4%.

Październikowy odczyt nie daje jednoznacznego argumentu za szybkim kolejnym ruchem. Stabilna inflacja bazowa i usługowa przemawia za cierpliwością. Rekordowe ceny paliw i perspektywa dalszych podwyżek rachunków przemawiają za ostrożnością. Już po wrześniowych danych Adam Deasy z PwC UK ostrzegał, iż hurtowe ceny energii wciąż rosną, a styczniowa zmiana limitu Ofgem może oznaczać podwyżkę o ponad 20%.

„Inflacja zbliżająca się do 4% sprawia, iż trudniej jest po prostu przeczekać ten szok. Im wyżej i dłużej utrzymuje się podwyższona inflacja, tym większe ryzyko, iż zacznie wpływać na płace i ustalanie cen” – powiedział wówczas Adam Deasy, ekonomista PwC UK.

Następna decyzja Banku Anglii zapadnie 17 grudnia. Wcześniej, w połowie grudnia, ONS opublikuje dane o inflacji za listopad. Dla funta i rynku gilts będzie to ostatni istotny sygnał przed posiedzeniem.

Idź do oryginalnego materiału