Gospodarka strefy euro okazuje się odporniejsza na szok energetyczny po wybuchu wojny z Iranem, niż zakładano wiosną. Mimo to inflacja zostanie wysoka dłużej, niż przewidywano. To główne wnioski z jesiennej prognozy Komisji Europejskiej, którą we wtorek 17 listopada przedstawił komisarz ds. gospodarki Valdis Dombrovskis.
Wzrost lepszy, niż zakładano wiosną
Według jesiennej prognozy KE PKB strefy euro wzrośnie o 1,2% w 2026 i 2027 roku oraz o 1,3% w 2028 roku. Wiosną Komisja zakładała 0,9% na ten rok. W całej UE wzrost ma wynieść 1,4% w 2026 i 2027 roku oraz 1,5% w 2028 roku.
Wyniki z pierwszych trzech kwartałów poprawił przede wszystkim mocny eksport. Europejski przemysł korzysta z globalnego popytu na komponenty do infrastruktury AI i elektryfikacji. UE jest dużym dostawcą urządzeń energetycznych, systemów chłodzenia i maszyn do produkcji chipów. Konsumpcja była zgodna z oczekiwaniami, a inwestycje wypadły nieco słabiej.
„W 2026 roku europejska gospodarka radzi sobie lepiej, niż oczekiwano. Nie możemy jednak brać tego za pewnik ani zadowalać się samą odpornością” – powiedział Valdis Dombrovskis, komisarz UE ds. gospodarki.
Inflacja wraca do celu dopiero w 2028 roku
Gorzej wygląda prognoza cen. Inflacja w strefie euro ma wynieść średnio 3,2% w 2026 roku i 3,1% w 2027 roku, czyli o 0,8 pkt proc. więcej, niż Komisja zakładała wiosną. Do poziomu bliskiego celowi EBC, 2,1%, ma spaść dopiero w 2028 roku. W całej UE szczyt inflacji, powyżej 4%, przypadnie według KE na przełom 2026 i 2027 roku.
W październiku inflacja HICP w strefie euro wzrosła do 4,0%, najwyżej od trzech lat. Ceny energii dla konsumentów były o prawie 21% wyższe niż przed rokiem. Komisja spodziewa się, iż inflacja energii w przyszłym roku osłabnie, ale jednocześnie przyspieszy inflacja żywności. Wpłyną na to droższe nawozy i energia oraz straty w uprawach po upalnym i suchym lecie. W wystąpieniu Dombrovskisa pojawiło się też ostrzeżenie dotyczące gazu: pod koniec października magazyny w UE były zapełnione w 75%, najmniej w tym okresie roku od początku pomiarów w 2011 roku.
Prognoza opiera się na cenach z 29 października, gdy Brent kosztował ponad 100 USD za baryłkę. Od tego czasu ropa wyraźnie potaniała, do około 92 USD. KE sama zaznacza, iż jeżeli niższe ceny energii się utrzymają, inflacja może okazać się niższa od prognozy, a wzrost gospodarczy wyższy.
Droższy dług i rosnące deficyty
Wyższa inflacja oznacza wyższe stopy procentowe. Stopa depozytowa EBC wynosi 2,50%, a rynek spodziewa się kolejnej podwyżki w grudniu. Komisja przewiduje, iż koszty obsługi długu w UE wzrosną z 1,9% PKB w 2025 roku do 2,4% w 2028 roku, najwięcej od ponad dekady. Średni deficyt w UE ma wzrosnąć do 3,6% PKB w tym roku i 3,8% w 2028 roku. Dług publiczny strefy euro ma wzrosnąć do 91,3% PKB.
Ryzyk jest dużo. Komisja wymienia rozwój konfliktu na Bliskim Wschodzie, napięcia na rynkach finansowych, możliwą gwałtowną przecenę amerykańskich spółek technologicznych związanych z AI oraz agresję Rosji.
Polska: szybki wzrost, wysoki deficyt
Polska przez cały czas należy do najszybciej rosnących gospodarek UE, ale ma też jedne z najsłabszych finansów publicznych. Według prognozy dla Polski PKB wzrośnie o 3,5% w 2026 roku i o 2,7% w 2027 i 2028 roku. Wiosną KE zakładała na przyszły rok 2,8%. Inflacja HICP ma wzrosnąć z 3,3% w tym roku do 4,4% w 2027 roku. Powodem ma być wygaśnięcie tarcz energetycznych i obniżki akcyzy na paliwa oraz podwyżki taryf na gaz i prąd.
Deficyt sektora finansów publicznych ma wynieść 7,1% PKB w 2026 i 2027 roku oraz 7,2% w 2028 roku. Dług publiczny wzrośnie według KE z 59,6% PKB w 2025 roku do 73,5% w 2028 roku. Dombrovskis wymienił Polskę jako pierwszą wśród krajów, które w 2027 roku będą miały największe deficyty. Pozostałe to Rumunia, Belgia, Francja, Węgry i Słowacja. Komisja zaznacza, iż ryzyka dla polskiego deficytu przeważają w górę, bo część podwyżek podatków zapisanych w budżecie nie przeszła jeszcze procesu legislacyjnego.
Euro słabe mimo lepszych prognoz
Lepsze perspektywy wzrostu nie pomogły wspólnej walucie. Kurs EUR/USD spadł we wtorek do około 1,099, najniżej od marca 2025 roku. Rynek wycenia więcej podwyżek stóp w USA niż w strefie euro: cztery w wykonaniu Fed do września 2027 roku i trzy w wykonaniu EBC. Kurs euro zależy w tej chwili głównie od różnicy w polityce Fed i EBC, a nie od prognoz Komisji.
Pełna ocena budżetów państw członkowskich w ramach jesiennego pakietu Semestru Europejskiego zostanie przedstawiona w przyszłym tygodniu.

6 godzin temu







