Mniej papierów przy ekoschematach. MRiRW odpowiada na wniosek KRIR

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi odpowiedziało na wniosek Zarządu Krajowej Rady Izb Rolniczych dotyczący uproszczenia kart zabiegów agrotechnicznych związanych z ekoschematami. Resort przyznaje, iż dokumentacja nie powinna nadmiernie obciążać rolników, ale jednocześnie wskazuje, iż całkowite odejście od ewidencji nie jest możliwe ze względu na unijne wymogi kontroli wydatkowania środków.

Mniej papierów przy ekoschematach. MRiRW odpowiada na wniosek KRIR

Odpowiedź MRiRW została udzielona 20 maja 2026 roku. Sprawa jest istotna szczególnie dla gospodarstw prowadzących wiele działek rolnych, gdzie obowiązki ewidencyjne przy ekoschematach, działaniach rolno-środowiskowych czy rolnictwie ekologicznym oznaczają realne obciążenie administracyjne.

MRiRW: uproszczenia tak, ale kontrola musi zostać

Ministerstwo podkreśla, iż państwa członkowskie Unii Europejskiej mają obowiązek chronić interesy finansowe UE. Oznacza to konieczność utrzymania systemu, który pozwala sprawdzić, czy rolnik rzeczywiście spełnił warunki przyznania płatności.

W praktyce oznacza to, iż dokumentacja zabiegów agrotechnicznych nie jest wyłącznie formalnością. Ma być dowodem na realizację określonych praktyk, za które gospodarstwo otrzymuje środki. Resort zaznacza jednak, iż ten obowiązek powinien być ograniczany do niezbędnego minimum.

MRiRW dostrzega problem nadmiernej biurokracji, zwłaszcza w gospodarstwach o rozdrobnionej strukturze działek. Dlatego wskazuje na rozwiązania, które już dziś mają ułatwiać prowadzenie wymaganej dokumentacji.

Jeden rejestr zamiast kilku dokumentów

Jednym z najważniejszych uproszczeń jest możliwość prowadzenia jednego wspólnego rejestru dla kilku rodzajów działań. Dotyczy to m.in. wybranych ekoschematów, działań rolno-środowiskowych oraz rolnictwa ekologicznego.

Rolnik może korzystać z formularza przygotowanego przez ARiMR i udostępnionego online. Co ważne, rejestr nie musi być prowadzony wyłącznie w jednej narzuconej formie. Może być prowadzony papierowo albo elektronicznie, pod warunkiem iż zawiera wymagane dane potrzebne do potwierdzenia spełnienia warunków płatności.

To istotne rozwiązanie, bo pozwala ograniczyć dublowanie dokumentów. o ile rolnik prowadzi już inne obowiązkowe ewidencje, dane z tych dokumentów mogą być wykorzystane do potwierdzenia realizacji wymagań danego ekoschematu lub interwencji.

Nie trzeba wypełniać całego formularza

MRiRW zwraca uwagę na jeszcze jeden praktyczny element: rolnik nie ma obowiązku wypełniania całego formularza, o ile dana część go nie dotyczy.

Wymagane są tylko te informacje, które są niezbędne dla konkretnego ekoschematu, praktyki lub interwencji. Oznacza to, iż dokumentacja powinna być prowadzona w zakresie odpowiadającym rzeczywistym zobowiązaniom gospodarstwa.

Dla rolników to ważna informacja, bo w praktyce część problemów wynika z obawy, iż każdy formularz trzeba uzupełniać w całości, niezależnie od zakresu realizowanych działań. Ministerstwo wskazuje, iż takiego obowiązku nie ma.

Dokumentacja ma potwierdzać kwalifikowalność płatności

Resort podkreśla, iż obowiązujące rozwiązania pozwalają ograniczyć dokumentację do minimum, ale nie mogą całkowicie wyłączyć obowiązku potwierdzania wykonania praktyk.

W przypadku ekoschematów i innych interwencji finansowanych ze środków WPR dokumentacja ma wykazać, iż rolnik spełnił warunki, za które otrzymuje płatność. Bez takiego potwierdzenia system byłby narażony na zakwestionowanie podczas kontroli krajowych lub unijnych.

W praktyce oznacza to, iż uproszczenia mogą dotyczyć formy i zakresu rejestru, ale nie samej zasady dokumentowania działań.

Mniej dokumentów przy ochronie torfowisk i obszarów podmokłych

Ministerstwo wskazuje również, iż w niektórych interwencjach zakres wymaganej dokumentacji został dodatkowo ograniczony. Dotyczy to m.in. interwencji Ochrona torfowisk i obszarów podmokłych.

To ważne, ponieważ w tego typu działaniach obowiązki rolnika mogą różnić się od klasycznych praktyk agrotechnicznych. o ile określona interwencja nie wymaga pełnego zakresu danych, dokumentacja powinna obejmować tylko informacje potrzebne do potwierdzenia spełnienia jej warunków.

Rolnictwo ekologiczne: rejestry przede wszystkim dla jednostek certyfikujących

Osobno MRiRW odnosi się do rolnictwa ekologicznego. W tym przypadku prowadzone rejestry mają znaczenie przede wszystkim dla jednostek certyfikujących, które nadzorują realizację wymagań wynikających z przepisów unijnych.

Oznacza to, iż dokumentacja w gospodarstwach ekologicznych pełni nie tylko funkcję związaną z płatnościami, ale także z kontrolą zgodności produkcji z zasadami rolnictwa ekologicznego. Resort wskazuje więc, iż również tutaj nie można całkowicie zrezygnować z ewidencji, ale należy unikać niepotrzebnego powielania danych.

Będą kolejne uproszczenia? Ministerstwo zapowiada analizę

MRiRW deklaruje dalszą analizę obowiązujących rozwiązań i możliwość wprowadzania kolejnych uproszczeń. Warunek jest jeden: zmiany nie mogą osłabić skuteczności systemu kontroli.

Dla rolników oznacza to, iż resort nie zamyka tematu. Presja samorządu rolniczego na ograniczanie biurokracji przy ekoschematach została zauważona, ale ministerstwo wyraźnie stawia granicę: mniej dokumentów tak, brak możliwości kontroli — nie.

Najważniejszy wniosek z odpowiedzi MRiRW jest praktyczny: rolnik może prowadzić dokumentację w uproszczonej formie, korzystać z jednego rejestru i uzupełniać tylko te dane, które są potrzebne dla danej płatności. Nie zwalnia go to jednak z obowiązku posiadania dowodów na spełnienie wymagań ekoschematu lub interwencji.