Niedobory paliwa dotykają 5 państw w 203. dniu wojny Iranu: pełna lista

To już 203. dzień wojny Iranu. Co najmniej pięć państw racjonuje paliwo lub zgłasza puste stacje od 19 września. Cena ropy Brent wynosiła w tym miesiącu prawie 110 USD – to najwyższy poziom od wiosny.

Cieśnina Ormuz pozostaje w dużej mierze zablokowana od czasu, gdy Iran odpowiedział na ataki USA i Izraela 28 lutego. W tym miesiącu postępy Huti w okolicy cieśniny Bab al-Mandab dodatkowo zablokowały główny alternatywny szlak.

Wykres cenowy ropy Brent. Źródło: TradingView

We wrześniu kryzys dotyczy także produktów rafinowanych, nie tylko ropy surowej. Szef Vitol Russell Hardy stwierdził podczas Asia-Pacific Petroleum Conference, iż na rynku brakuje około 2 mln baryłek dziennie produktów z Rosji oraz niemal 2 mln z Bliskiego Wschodu.

Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA) podaje, iż eksport produktów rafinowanych z Zatoki pozostaje o połowę niższy niż w lutym. Eksport rosyjskiego diesla spadł od czerwca mniej więcej o połowę, według IRU.

5 państw racjonujących paliwo lub zgłaszających braki

1. Francja

Od 13 do 15 września od 10% do 12% stacji we Francji nie miało co najmniej jednego paliwa, według rządowych cen prix-carburant cytowanych przez Connexion. W regionie Grand Est sięgnęło to 14%.

Benzyna SP95-E5 osiągnęła rekordowy poziom 2,17 EUR za litr po sześciu tygodniach podwyżek. Diesel jest o 1% poniżej rekordu z kwietnia.

Prezydent Emmanuel Macron 18 września powiedział, iż Francja może uwolnić rezerwy strategiczne i chce zwołać spotkanie G7 w sprawie wspólnych działań.

„W najbliższych tygodniach zorganizujemy spotkanie G7 poświęcone tym zagadnieniom energetycznym, aby wzmocnić współpracę i uniknąć niepotrzebnych napięć między krajami G7 i naszymi kluczowymi partnerami oraz rozważyć opcje potencjalnego uwolnienia rezerw strategicznych lub zniesienia ograniczeń, tak jak zrobiliśmy to kilka miesięcy temu.”

Francja ma około 118 dni zabezpieczenia importu w strategicznych rezerwach ropy, a mimo to brakuje paliwa na stacjach. To pokazuje, iż wąskie gardło dotyczy logistyki produktów rafinowanych, nie surowca.

Teraz ten problem z dystrybucją przenosi się na ulice. Na przykład 15 września rybacy zablokowali bazę Fos-sur-Mer i starli się z policją.

2. Pakistan

Pakistan zakończył awaryjne ograniczenia w dostawach paliwa 20 czerwca. Po 89 dniach przywrócił je wszystkie.

Od 17 września sklepy i galerie handlowe w Pakistanie muszą kończyć pracę o 21:00, sale weselne o 22:00, a restauracje o 23:00. Ten nakaz Rady Ministrów obowiązuje przez trzy miesiące.

Co więcej, pojazdy rządowe tracą 50% przydziału paliwa, z wyjątkiem służb bezpieczeństwa.

Rząd zakazał zakupu nowych pojazdów i zagranicznych służbowych podróży oraz nakazał o 5% zmniejszyć wydatki inne niż na pensje w budżecie na lata 2026-27.

Największe zagrożenie to zima. Pakistan musi zakontraktować ładunki ropy i gazu przed listopadem, gdy wzrośnie światowy popyt, a objazd przez Morze Czerwone wydłuża podróż o około 10 dni.

3. Bangladesz

Bangladesz importuje ponad 90% ropy naftowej. Dhaka, prawie 40-milionowe miasto, działa w tej chwili według harmonogramu narzuconego przez ciśnienie gazu. Mieszkańcy planują dzień, kiedy kuchenka zadziała, jak długo pójdzie wentylator i ile trwa kolejka po paliwo.

W wielu domach gotuje się o 01:00 w nocy. To jedyna godzina, gdy gaz w rurach jest wystarczająco mocny, podał The Guardian. Pracowniczka banku powiedziała gazecie, iż śpi trzy godziny na dobę przed całym dniem pracy w biurze.

„Nie chcę od rządu niczego niezwykłego. Chcę odpalić kuchenkę i mieć gaz, włączyć światło i mieć prąd, chcę czystą wodę z kranu. To nie są luksusy.”

Rząd zastosował racjonowanie energii. Sklepy, rynki i centra handlowe muszą zamykać się o 20:00, czyli godzinę wcześniej niż dotychczas. Podświetlane reklamy gasną od 19:00. Szpitale, apteki, sklepy spożywcze i służby ratunkowe mają wyjątek.

Przemysł odczuwa taki sam cios. Fabryki odzieżowe, główne źródło walut obcych w kraju, muszą znosić racjonowanie i czasowe zamknięcia. Jedna z fabryk w Gazipur zgłosiła cztery lub pięć przerw w dostawie prądu dziennie.

4. Indonezja

Do 11 września kolejki na stacjach w Makassarze sięgały choćby jednego kilometra. Kierowcy aplikacji do przewozu osób czekali trzy godziny. Uznali to za najgorszy niedobór paliwa, jaki widzieli.

Południowe Sulawesi odpowiedziało dekretem o racjonowaniu 12 września. Samochody tankują tylko w dni zgodne z numerem rejestracyjnym. Prywatne pojazdy muszą pokazać wskaźnik paliwa poniżej jednej kreski. Ciężarówki i autobusy mogą tankować tylko od 18:00 do 04:00.

Racjonowanie nie uspokoiło nikogo. W końcu, 14 września, protestujący wtargnęli do biura Pertamina Patra Niaga w Makassarze i starli się z ochroną. Setki osób zostały na zewnątrz do zmroku, informował Kompas.

Jednak 17 września minister energii Bahlil Lahadalia powiedział dziennikarzom w Pałacu Prezydenckim, iż niedobór w Makassarze został rozwiązany, a krajowe zapasy starczą na 18 do 20 dni.

Obwinił kierowców, którzy przerzucili się z paliwa po cenie rynkowej na dotowany Pertalite, kiedy ropa przekroczyła 100 USD, według Tempo. Resort przygotowuje teraz przepisy, które zabronią zamożniejszym gospodarstwom domowym tankowania na dotowanych stacjach.

Indonezja importuje ok. 60% paliwa, a rupia do czerwca straciła już 11% w stosunku do dolara. Zatem każda baryłka kosztuje lokalnie więcej, zanim cena Brent drgnie.

5. Nepal

Minister ds. dostaw Nepalu złożył rezygnację 10 września w trakcie kryzysu z dostawami gazu do gotowania. Tego samego dnia studenci w Katmandu gotowali ryż na drewnie przed bramą kampusu w ramach protestu, podała ANI.

Kryzys pogłębił się nie tylko przez konflikt USA-Iran. Osuwisko zablokowało główną drogę zaopatrzeniową do Katmandu, czyli Prithvi Highway.

Rozlewnie w Dolinie Katmandu dostarczały zaledwie 5% z 35 000–40 000 butli, których stolica potrzebuje dziennie, poinformowała Federacja Dystrybutorów Gazu Nepalu gazetę Kathmandu Post. Niektóre domy nie mają gazu już od miesiąca.

Restauracje mówią, iż są na granicy zamknięcia. Kathmandu Post pisze teraz, iż mieszkańcy ograniczają jedzenie. Nepal importuje każdą litr paliwa przez Indie, więc znajduje się na końcu nadwyrężonego łańcucha dostaw.

O czym zdecydują kolejne 90 dni

W ciągu kilku tygodni zacznie się sezon grzewczy na półkuli północnej. Pakistan, Bangladesz i Indonezja będą walczyć o te same zimowe ładunki co Europa.

Macron chce uwolnienia rezerw G7 przed nadejściem chłodów. Nikt nie powiedział, czy pozostali sześciu się zgodzą.

Dziś na tę listę trafiło pięć krajów. Czy dołączą kolejne? Zaglądaj regularnie na BeInCrypto, aby śledzić to na bieżąco.

BeInCrypto Polska - Niedobory paliwa dotykają 5 państw w 203. dniu wojny Iranu: pełna lista