1 dzień temu
Rolnicy planujący inwestycje w mikroinstalacje fotowoltaiczne i magazyny energii elektrycznej mają dostać prostsze zasady ubiegania się o wsparcie. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zapowiada zmiany w interwencji I.10.2 „Inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE i poprawy efektywności energetycznej”, realizowanej w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027.
OZE w gospodarstwie bez zbędnych papierów. MRiRW szykuje duże uproszczeniaNajważniejsza zmiana dotyczy sposobu rozliczania inwestycji. Zamiast refundacji kosztów faktycznie poniesionych, ma pojawić się uproszczony system kosztów jednostkowych. W praktyce rolnik już na etapie planowania będzie mógł łatwiej oszacować, jakie wsparcie może otrzymać.
Mniej papierów przy wniosku. Resort zapowiada uproszczenia
Ministerstwo proceduje drugą zmianę wytycznych szczegółowych dla interwencji I.10.2. Jak informuje MRiRW, projekt został pozytywnie zaopiniowany przez Komitet Monitorujący Plan Strategiczny dla WPR 2023–2027.
Minister rolnictwa Stefan Krajewski przekonuje, iż zmiany mają ułatwić życie zarówno rolnikom, jak i administracji.
– Wprowadzamy zmiany, które wszystkim – administracji i rolnikom – ułatwią realizowanie tego wsparcia. Nowe procedury będą prostsze, a system pomocy bardziej przejrzysty – zapewnia minister Stefan Krajewski.
Dla rolników oznacza to przede wszystkim mniej formalności i szybszą ocenę dokumentów. Resort chce ograniczyć liczbę załączników oraz odejść od części obowiązków, które dotąd wydłużały cały proces.
Koniec z ofertami od wykonawców przy składaniu wniosku
Jedna z najważniejszych zmian dotyczy etapu składania wniosku o przyznanie pomocy. Rolnik nie będzie musiał przedstawiać ofert od potencjalnych wykonawców przy składaniu WoPP, czyli wniosku o przyznanie pomocy.
To duże ułatwienie, bo dotąd zebranie ofert bywało czasochłonne, szczególnie w przypadku gospodarstw, które dopiero analizowały opłacalność inwestycji. Przy dużym zainteresowaniu programami OZE uzyskanie rzetelnych ofert od firm wykonawczych nie zawsze było szybkie i proste.
Po zmianach punkt ciężkości ma zostać przesunięty na jasne, z góry określone koszty jednostkowe. Dzięki temu rolnik nie będzie musiał udowadniać na etapie wniosku, ile dokładnie zażąda konkretny wykonawca.
Bez faktur przy wniosku o płatność
Druga istotna zmiana dotyczy rozliczenia inwestycji. MRiRW zapowiada brak obowiązku dostarczania faktur przy składaniu wniosków o płatność.
To oznacza odejście od klasycznego modelu, w którym wysokość refundacji była ściśle powiązana z dokumentami księgowymi potwierdzającymi poniesione koszty. W nowym systemie wsparcie ma być obliczane według określonej stawki za jednostkę mocy instalacji lub pojemności magazynu energii.
Dla rolnika oznacza to prostsze rozliczenie, mniejsze ryzyko błędów formalnych i większą przewidywalność pomocy.
Ile wyniosą stawki? 3940 zł za 1 kW PV i 2250 zł za 1 kWh magazynu
Nowy sposób wyliczania wsparcia ma opierać się na kosztach jednostkowych. W przypadku mikroinstalacji fotowoltaicznych znaczenie będzie miała moc instalacji wyrażona w kilowatach, a w przypadku magazynów energii – pojemność wyrażona w kilowatogodzinach.
MRiRW wskazuje następujące stawki:
3 940 zł za 1 kW mikroinstalacji fotowoltaicznej
2 250 zł za 1 kWh magazynu energii elektrycznej
To ważna informacja dla gospodarstw, które planują inwestycje energetyczne. Rolnik będzie mógł łatwiej policzyć orientacyjną wartość kosztów kwalifikowanych i dopasować inwestycję do potrzeb gospodarstwa.
Przykładowo gospodarstwo, które planuje instalację PV o mocy 20 kW, będzie mogło przyjąć koszt jednostkowy na poziomie 78 800 zł. W przypadku magazynu energii o pojemności 20 kWh koszt jednostkowy wyniósłby 45 000 zł. Ostateczna wysokość pomocy będzie jednak zależeć od zasad programu i poziomu dofinansowania określonego dla danej inwestycji.
Dlaczego to ważne dla gospodarstw? Energia coraz mocniej waży w kosztach
Inwestycje w OZE nie są już dla wielu gospodarstw dodatkiem, ale elementem zarządzania kosztami. Prąd jest potrzebny w produkcji zwierzęcej, przechowalnictwie, chłodnictwie, suszeniu, nawadnianiu, wentylacji, oświetleniu, pracy urządzeń udojowych i w coraz bardziej zautomatyzowanych technologiach rolniczych.
Fotowoltaika może obniżyć rachunki za energię, ale dopiero połączenie jej z magazynem energii zwiększa możliwość wykorzystania prądu wyprodukowanego w gospodarstwie. To szczególnie ważne tam, gdzie największe zużycie energii nie pokrywa się z godzinami najwyższej produkcji z paneli.
Nowe zasady mają więc ułatwić rolnikom nie tylko zdobycie dofinansowania, ale też racjonalne zaplanowanie inwestycji pod konkretne potrzeby gospodarstwa.
Większa przejrzystość i mniej przypadkowości
Resort rolnictwa podkreśla, iż wprowadzenie kosztów jednostkowych ma zwiększyć przejrzystość systemu. Takie same inwestycje będą rozliczane według tych samych stawek, niezależnie od lokalizacji gospodarstwa czy różnic w ofertach firm wykonawczych.
To ważne, bo rynek usług związanych z fotowoltaiką i magazynami energii bywa zróżnicowany cenowo. Jednolite stawki mogą ograniczyć spory o kwalifikowalność kosztów i przyspieszyć ocenę wniosków.
Dla administracji oznacza to prostsze sprawdzanie dokumentów, a dla rolników – większą pewność, na jakich zasadach będzie liczona pomoc.
Pomoc także dla małżonka rolnika prowadzącego działy specjalne
Zmiany mają objąć również doprecyzowanie katalogu podmiotów, które mogą spełniać warunki przyznania pomocy. Resort zapowiada uwzględnienie małżonka rolnika prowadzącego działy specjalne produkcji rolnej.
To istotne tam, gdzie gospodarstwo funkcjonuje w modelu rodzinnym, a formalne kwestie własnościowe lub organizacyjne mogły wcześniej powodować wątpliwości przy ocenie wniosku.
Kiedy ruszy nabór? Termin już wskazany
Zmiany mają mieć zastosowanie do planowanego naboru wniosków, który odbędzie się od 5 października do 3 listopada 2026 roku.
To oznacza, iż rolnicy zainteresowani inwestycjami w fotowoltaikę i magazyny energii mają czas na analizę potrzeb gospodarstwa, sprawdzenie możliwości technicznych i przygotowanie się do złożenia wniosku.
Warto już teraz policzyć zużycie energii w gospodarstwie, sprawdzić profil poboru prądu, możliwości przyłączeniowe oraz realne zapotrzebowanie na magazyn energii. Zbyt mała instalacja może nie dać oczekiwanego efektu, a zbyt duża może być ekonomicznie nieuzasadniona.
Projekt wytycznych można opiniować
MRiRW udostępniło projekt wytycznych do zaopiniowania na stronie internetowej resortu. Uwagi można przesyłać na adres: [email protected] w terminie 14 dni od dnia udostępnienia projektu.
To istotny etap, bo organizacje rolnicze, doradcy i sami rolnicy mogą zgłaszać uwagi do proponowanych rozwiązań. Im bardziej praktyczne będą przepisy, tym łatwiej będzie później korzystać z programu w gospodarstwach.
Uproszczenia mogą zwiększyć zainteresowanie OZE na wsi
Zapowiadane zmiany idą w kierunku, którego rolnicy oczekują od dawna: mniej biurokracji, więcej przewidywalności i prostsze rozliczenie. Brak ofert na etapie wniosku, brak faktur przy płatności i stałe koszty jednostkowe mogą realnie przyspieszyć obsługę programu.
Dla gospodarstw najważniejsze będzie jednak dobre przygotowanie inwestycji. Fotowoltaika i magazyn energii powinny odpowiadać rzeczywistemu zapotrzebowaniu na prąd, a nie być dobierane wyłącznie pod maksymalną możliwą kwotę wsparcia.
Jeżeli nowe zasady wejdą w życie zgodnie z zapowiedziami, nabór jesienią 2026 roku może być jedną z ważniejszych okazji dla rolników, którzy chcą ograniczyć koszty energii i zwiększyć niezależność energetyczną gospodarstwa.
