
PKB zwalnia, popyt krajowy jeszcze bardziej
Szybki szacunek GUS pokazał, iż w III kwartale 2026 r. tempo wzrostu produktu krajowego brutto (PKB) wyniosło 3,5 proc. IPAG tłumaczy, iż to słabszy wynik niż w pierwszej połowie roku. Jest też najniższy od II kwartału 2025 r.
„W opinii Instytutu Prognoz i Analiz Gospodarczych (IPAG) w ostatnich trzech miesiącach roku kwartalne tempo wzrostu jeszcze nieco zwolni. W całym 2026 roku tempo wzrostu PKB wyniesie 3,6 proc., a więc o 0,2 punktu procentowego mniej niż w 2025 roku, a w 2027 roku tempo wzrostu osłabnie do 2,9 proc.” - podano w raporcie.
Głównym czynnikiem wzrostu w III kwartale 2026 roku był popyt krajowy, którego dynamika zrównała się z dynamiką wzrostu PKB. W nadchodzących kwartałach tempo wzrostu popytu krajowego utrzymywać się będzie na poziomie nieznacznie niższym niż tempo wzrostu gospodarczego.
Oznacza to, iż obserwować będziemy dodatni wpływ salda obrotów z zagranicą na wzrost PKB. Według szacunków IPAG, w III kwartale popyt krajowy wzrósł o 3,3 proc., a w całym 2026 roku wzrośnie o 3,4 proc. – a więc o 1,2 pkt proc. mniej niż rok wcześniej. W 2027 roku oczekiwać można dalszego spowolnienia tempa wzrostu popytu krajowego, do poziomu 2,8 proc. To nieco niższe tempo niż przewidywane tempo wzrostu gospodarczego.
Konsumpcja rośnie wolniej niż gospodarka
Głównym motorem popytu krajowego jest konsumpcja w sektorze gospodarstw domowych. Ten wskaźnik w III kwartale zwiększył się o 2,8 proc., zachowując takie samo tempo, jak kwartał wcześniej. Wzrost konsumpcji gospodarstw domowych jest ograniczany przez wolniejszy wzrost wynagrodzeń realnych. Ponadto dynamikę konsumpcji osłabia m.in. niepewność związana z sytuacją geopolityczną i wynikający z niej wzrost cen paliw – przez pryzmat których część konsumentów może postrzegać zagrożenie wzrostu inflacji.
W całym 2026 roku spożycie w sektorze gospodarstw domowych wzrośnie w tempie niższym niż tempo wzrostu gospodarczego. Według prognoz IPAG w kolejnym roku mają się zrównać.
W III kwartale 2026 roku wolniej niż konsumpcja rosło spożycie ogółem (obejmujące obok konsumpcji także wydatki rządowe i samorządowe). W latach 2026-2027 tempa wzrostu spożycia ogółem wyniosą odpowiednio 3 i 2,6 proc. Ryzykiem dla tego scenariusza jest cykl polityczny i zaplanowane na ten rok wybory parlamentarne. Te nie sprzyjają podejmowaniu oszczędności – uważa IPAG.
Inwestycje przyspieszają mimo niepewności
III kwartał, mimo wysokiej niepewności, zachował obserwowane już wcześniej przyspieszenie wzrostu inwestycji. IPAG prognozuje, iż w całym roku nakłady brutto na środki trwałe zwiększą się o 8 proc. Instytut zwraca uwagę, iż to będzie najlepszy wynik od 2023 roku.
„Wysokie tempo wzrostu przyczyni się do poprawy bardzo niskiej w tej chwili stopy inwestycji w gospodarce narodowej (czyli relacji nakładów brutto na środki trwałe do produktu krajowego brutto w cenach bieżących). W 2025 roku wyniosła ona 17,3 proc., a po drugim kwartale 2026 roku zwiększyła się do 17,4 proc. w ujęciu rocznym. W 2027 roku tempo wzrostu inwestycji nieco zwolni, do 5 proc., ale w dalszym ciągu pozostanie na poziomie wyższym niż tempo wzrostu PKB, co pozwoli na wzrost stopy inwestycji” – argumentuje IPAG.
Zdaniem ekspertów Instytutu wydatki finansowane z pożyczkowej części KPO wpłyną pozytywnie na tempo wzrostu inwestycji. Podobny impuls dadzą wydatki realizowane w ramach programu SAFE. Instytut tłumaczy, iż inwestycje wojskowe w ramach rachunków narodowych wlicza się do nakładów brutto na środki trwałe. W przeciwną stronę, jeżeli chodzi o dynamikę inwestycji, zadziała napięta sytuacja geopolityczna. W związku z nią wzrosną ceny energii i koszty transportu.
Handel zagraniczny wspiera wzrost PKB
W III kwartale 2026 roku, podobnie jak we wcześniejszym kwartale, dynamika polskiego eksportu była wyższa niż dynamika importu. Saldo obrotów z zagranicą miało zatem dodatni wpływ na krajowy wzrost gospodarczy.
Sytuacja taka utrzyma się również w najbliższych kwartałach – prognozuje IPAG. W konwencji rachunków narodowych eksport w 2026 roku wzrośnie o 6,6 proc., a import o 6,4 proc. W następnym roku tempa wzrostu eksportu i importu wyniosą odpowiednio 5,9 i 5,6 proc.
A jakie czynniki wpłyną na saldo handlowe Polski? Pozytywnego wpływu IPAG spodziewa się ze strony m.in. osłabionego kursu złotego względem euro i dolara amerykańskiego. Na taką sytuację składa się kilka czynników, m.in.: nierównowaga polskich finansów publicznych, obniżenie ocen wiarygodności kredytowej Polski oraz wzrost stóp procentowych w Stanach Zjednoczonych i strefie euro.
Bezrobocie będzie powoli rosło
Ważnym obszarem funkcjonowania jest rynek pracy. Na koniec III kwartału stopa bezrobocia rejestrowanego wyniosła 5,8 proc. Oznacza to jej wzrost o 0,2 pkt proc. w porównaniu z sytuacją sprzed roku oraz utrzymanie na poziomie notowanym również w końcu II kwartału.
Porównanie w średnim okresie pokazuje, iż umacnia się tendencja powolnego wzrostu stopy bezrobocia. Względem sytuacji sprzed dwóch lat stopa bezrobocia zwiększyła się już o 0,8 proc. Podkreślić przy tym należy, iż bezrobocie w porównaniu z innymi państwami UE wciąż pozostaje na niskim poziomie.
Wśród najważniejszych przyczyn wzrostu stopy bezrobocia wymienić należy czynniki strukturalne, w tym przede wszystkim wzrost kosztów prowadzenia działalności, tj. głównie kosztów pracy i energii. W nadchodzących kwartałach spodziewać się należy, iż stopa bezrobocia kształtować się będzie na poziomach wyższych niż w analogicznych kwartałach lat poprzednich, z uwzględnieniem czynników sezonowych. Według prognozy IPAG stopa bezrobocia rejestrowanego wyniesie 5,9 proc. na koniec 2026 roku, a więc o 0,2 pkt proc. więcej niż rok wcześniej.
Polecamy również: 44 proc. zaskoczyły podatki. Największym problemem nowych firm jest jednak coś innego
W dalszej perspektywie przewidywać należy kontynuację wzrostu stopy bezrobocia do 6,1 proc. na koniec 2027 roku. Całkowity wzrost stopy bezrobocia nie będzie zatem duży, ze względu na kurczące się rynkowe zasoby siły roboczej oraz stosunkowo wysokie tempo wzrostu gospodarczego. W średniej i długiej perspektywie stopa bezrobocia utrzymywać się będzie przez cały czas na obiektywnie niskim poziomie, jednym z najniższych w Unii Europejskiej.
„W perspektywie całego 2026 roku zmianom stopy bezrobocia towarzyszy spadek przeciętnego zatrudnienia w gospodarce narodowej. Spadki te pojawiać się zaczęły od trzeciego kwartału 2025 roku. W całym 2026 roku przeciętne zatrudnienie obniży się o 0,3%, hamując w ostatnim kwartale. W 2027 roku kwartalne zmiany przeciętnego zatrudnienia będą minimalne, równoważące się w skali całego roku. Natomiast w 2026 roku realne tempo wzrostu wynagrodzeń będzie niższe niż rok wcześniej. Wynika to z wolniejszego wzrostu płacy minimalnej, wyższej inflacji, rosnących kosztów działalności oraz wzrostu bezrobocia. W całym 2026 roku przeciętne realne wynagrodzenie brutto wzrośnie o 2,6%, a w 2027 roku - o 2,8 proc.” – podano w komunikacie.
Inflacja znów może przekroczyć pasmo NBP
Średnie tempo wzrostu cen dóbr i usług konsumpcyjnych, czyli inflacja, wyniosło w III kw. 3,5 proc., zaliczając przy tym najwyższy wynik od pięciu kwartałów. Według wstępnych danych GUS w październiku wskaźnik inflacji wyniósł 3,5 proc. Zaznaczyć należy, iż o ile październikowa inflacja zmieściła się w paśmie dopuszczalnych wahań wokół celu inflacyjnego NBP (2,5 proc. +/- 1 pkt proc.), to miesiąc wcześniej ponad pasmo to wykroczyła. Według przewidywań IPAG w kolejnych miesiącach wskaźnik CPI ponownie będzie wyższy niż górna granica pasma.
Miesięczne tempo wzrostu cen utrzyma się w przedziale 3,6-4,2 proc. – prognozuje IPAG. Taka sytuacja ma utrzymać się przynajmniej do końca pierwszego półrocza 2027 r., a w drugiej połowie ceny mają się obniżać. W pierwszej połowie 2027 r. możemy spodziewać się efektu ciągnionego wzrostu cen (efekty drugiej rundy). Spowodują go wcześniejsze podwyżki cen energii, kosztów transportu i produkcji.
Średnia stopa inflacji w całym 2026 roku osiągnie wartość 3,1 proc. (3,8 proc. w grudniu 2026 roku). W następnym roku średnia stopa inflacji wzrośnie do 3,3 proc. Ze względu na spowolnienie procesów inflacyjnych w drugiej połowie roku, na koniec 2027 roku stopa inflacji wyniesie 2,5 proc. Prognoza ta obarczona jest jednak wyjątkowo dużą dozą niepewności, wynikającą z czynników pozaekonomicznych. Istnieje ryzyko, iż gdyby sytuacja na Bliskim Wschodzie pozostawała przez dłuższy czas napięta, bądź eskalowała, procesy inflacyjne mogą przyspieszyć.
Prognozy IPAG powstały przy następujących założeniach: tempo wzrostu PKB w UE wyniesie w 2026 r. 1,1 proc., a w 2027 r. wzrośnie do 1,4 proc.; trudna sytuacja finansów publicznych będzie zwiększać niepewność gospodarczą oraz ograniczać dynamikę konsumpcji i inwestycji; Rada Polityki Pieniężnej utrzyma obecną wysokość stóp procentowych NBP przynajmniej do połowy 2027 r.
Przeczytaj także:
- Prawie 72 proc. Polaków rezygnuje z przyjemności. Wszystko przez finanse
- Decyzje WZ wystrzeliły przed zmianą prawa. Skutki zostaną z nami na lata
- Black Friday traci zaufanie konsumentów nad Wisłą – mimo to koszyki rosną o dziesiątki procent

54 minut temu











