Polski chmiel pod lupą inspektorów. Znamy wyniki kontroli

Polska pozostaje trzecim największym producentem chmielu w Unii Europejskiej, ustępując jedynie Niemcom i Czechom. W zakończonym sezonie 2025/2026 urzędową certyfikację pomyślnie przeszło ponad 2647 ton krajowego surowca. Inspektorzy IJHARS wydali 1386 certyfikatów, jednak nie wszystkie partie spełniły wymagania. W siedmiu przypadkach wykryto niezgodności dotyczące deklarowanych odmian chmielu.

Polski chmiel pod lupą inspektorów. Znamy wyniki kontroli

Polski chmiel pod lupą inspektorów. Znamy wyniki kontroli

Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych podsumowała sezon certyfikacji chmielu 2025/2026. Kontrole objęły partie surowca przeznaczonego do wprowadzenia na rynek, a ich celem było sprawdzenie jakości, pochodzenia oraz zgodności z wymaganiami obowiązującymi w Unii Europejskiej.

W okresie od września 2025 do marca 2026 roku wymagania jakościowe spełniło 2647,7 ton chmielu. Na pozytywnie ocenione partie wydano łącznie 1386 certyfikatów.

Nie wszystkie zgłoszone partie uzyskały jednak pozytywną ocenę. Inspektorzy zakwestionowali 7 partii o łącznej masie 11,3 tony. Powodem nie były przekroczenia parametrów wilgotności czy zawartości zanieczyszczeń, ale rozbieżności między rzeczywistą odmianą chmielu a odmianą zadeklarowaną przez producenta.

To istotna nieprawidłowość, ponieważ odmiana decyduje o adekwatnościach technologicznych surowca, w tym jego aromacie i potencjale goryczkowym.

580 plantatorów i ponad 1576 hektarów upraw

Polskie chmielarstwo jest skoncentrowane przede wszystkim we wschodniej części kraju. Największe znaczenie produkcyjne ma województwo lubelskie, gdzie znajdują się główne rejony uprawy tej rośliny.

Plantacje funkcjonują również w Wielkopolsce i na Dolnym Śląsku.

Z danych podsumowujących sezon 2025/2026 wynika, że:

• 580 plantatorów zajmowało się uprawą chmielu,
• 1576,51 ha wynosiła łączna powierzchnia upraw,
• 2647,7 ton surowca spełniło wymagania jakościowe,
• 1386 certyfikatów wydano dla pozytywnie ocenionych partii,
• 11,3 tony chmielu zakwestionowano z powodu niezgodności odmianowej.

Polska zajmuje trzecie miejsce wśród producentów chmielu w Unii Europejskiej, co potwierdza znaczenie tej specjalistycznej uprawy dla krajowego rolnictwa.

Nieprawidłowa odmiana może zablokować sprzedaż chmielu

Jednym z najważniejszych elementów certyfikacji jest potwierdzenie tożsamości odmianowej surowca. Ma to szczególne znaczenie w handlu chmielem przeznaczonym do produkcji piwa.

Poszczególne odmiany różnią się składem chemicznym, profilem aromatycznym i zawartością substancji goryczkowych. Odbiorcy dobierają je do konkretnych receptur i wymagań technologicznych.

Wykrycie niezgodności między odmianą rzeczywistą a deklarowaną uniemożliwia pozytywne zakończenie certyfikacji danej partii.

Zgodnie z obowiązującymi zasadami chmiel, który nie spełnia wymagań i nie uzyska certyfikatu, nie może zostać wprowadzony do obrotu w ramach systemu wymagającego certyfikacji ani wykorzystany do produkcji certyfikowanych produktów chmielowych.

Dla plantatora oznacza to ryzyko problemów ze sprzedażą surowca. Dlatego prawidłowe oznaczanie odmian, prowadzenie dokumentacji i zachowanie identyfikowalności partii mają znaczenie już na etapie produkcji i przygotowania chmielu do sprzedaży.

Co dokładnie sprawdzają inspektorzy IJHARS?

Certyfikacja chmielu jest prowadzona na wniosek producenta i obejmuje każdą zgłoszoną partię surowca.

Postępowanie odbywa się pod nadzorem wojewódzkich inspektorów IJHARS. Inspektorzy sprawdzają informacje dotyczące plantatora, lokalizacji uprawy, odmiany i roku zbioru. Weryfikują również masę partii oraz oznakowanie opakowań.

Następnie pobierane są próbki do badań laboratoryjnych.

W przypadku chmielu nieprzygotowanego, czyli poddanego jedynie wstępnemu suszeniu i pakowaniu, ocenie podlegają przede wszystkim:

• wilgotność szyszek chmielowych,
• zawartość liści i łodyg,
• udział odpadków chmielowych,
• zawartość nasion, określana jako zaziarnienie.

Dodatkowo możliwe jest przeprowadzenie badań potwierdzających odmianę oraz oznaczenie zawartości alfa-kwasów.

Alfa-kwasy mają szczególne znaczenie dla przemysłu browarniczego, ponieważ odpowiadają za potencjał goryczkowy chmielu. Ich zawartość jest jednym z parametrów decydujących o przydatności technologicznej surowca.

Warto również zaznaczyć, iż chmiel zawierający ponad 2 proc. nasion nie jest automatycznie dyskwalifikowany. Może zostać zakwalifikowany jako chmiel zaziarniony i uzyskać certyfikat, pod warunkiem spełnienia pozostałych wymagań jakościowych.

Lubelski, Marynka i Magnat. Polskie odmiany ważne dla rynku

Krajowa produkcja chmielu opiera się zarówno na odmianach aromatycznych, jak i goryczkowych.

Wśród rodzimych odmian znajdują się m.in. Lubelski, Marynka, Sybilla, Puławski, Magnat i Iunga. Różnią się one adekwatnościami, które wpływają na możliwości ich wykorzystania w browarnictwie.

W sezonie 2025/2026 certyfikacją objęto m.in. odmiany:

• Goryczkowe: Hallertauer Magnum i Magnat.
• Aromatyczne: Lubelski, Marynka, Sybilla, Hallertauer Tradition i Perle.

Zróżnicowanie odmianowe pozwala polskim producentom oferować surowiec odpowiadający różnym potrzebom przemysłu piwowarskiego.

Jednocześnie wymaga zachowania szczególnej staranności przy zbiorach, przechowywaniu i przygotowywaniu partii do sprzedaży. Pomylenie odmian lub nieprawidłowe oznakowanie surowca może prowadzić do zakwestionowania partii podczas certyfikacji.

Certyfikat potwierdza jakość i pochodzenie surowca

Po zakończeniu badań laboratoryjnych i sprawdzeniu dokumentacji wojewódzki inspektor IJHARS podejmuje decyzję o wydaniu certyfikatu.

Dokument zawiera dane umożliwiające identyfikację konkretnej partii, w tym informacje o pochodzeniu chmielu, odmianie, roku zbioru, masie oraz numerach opakowań.

Dodatkowym zabezpieczeniem jest urzędowe plombowanie opakowań, które ma ograniczać możliwość nieuprawnionej ingerencji w certyfikowany surowiec.

Dla plantatorów certyfikacja jest warunkiem legalnego wprowadzania chmielu do obrotu w przypadkach objętych tym obowiązkiem, a dla odbiorców stanowi potwierdzenie zgodności partii z wymaganiami jakościowymi.

Ma to znaczenie zarówno przy sprzedaży na rynku krajowym, jak i w handlu zagranicznym, gdzie identyfikowalność surowca i powtarzalność jego parametrów są istotnymi elementami współpracy handlowej.

Wyniki sezonu 2025/2026 pokazują, iż zdecydowana większość zgłoszonego chmielu uzyskała pozytywną ocenę jakościową. Zakwestionowane 11,3 tony stanowiły około 0,4 proc. łącznej masy surowca objętego przedstawionymi wynikami certyfikacji. Wszystkie wykryte niezgodności dotyczyły deklaracji odmianowych, co wskazuje, jak ważna w produkcji chmielu pozostaje prawidłowa identyfikacja surowca na każdym etapie przygotowania do sprzedaży.