2 godzin temu
Technologia coraz głębiej wchodzi w twoje życie. Wraz z nią rośnie władza globalnych korporacji technologicznych, miliarderów, inwestorów i funduszy, które finansują jej rozwój, kontrolują infrastrukturę, gromadzą dane i zarabiają na coraz większej części naszego życia. To ich kapitał wpływa na to, jakie technologie powstają, w jakim tempie są wdrażane i czyim interesom służą. Państwa próbują ten wyścig regulować, ale jednocześnie same kupują technologiczne narzędzia i uzależniają się od ich prywatnych dostawców. Kto decyduje, dokąd prowadzi nas technologia, kto czerpie z niej zyski – i kto kontroluje skoncentrowaną dzięki niej władzę?
Od 2019 roku organizujemy w Łodzi przestrzeń do obywatelskiej rozmowy o technologii, polityce i miejscu Polski na globalnej szachownicy. 19-20 września 2026 roku spotkamy się po raz ósmy.
Forum Technopolityczne tworzy wyjątkowe w polskiej debacie publicznej połączenie technologii, polityki i aktywności obywatelskiej. Nie organizujemy konferencji o nowych gadżetach cyfrowych ani zamkniętego spotkania branży technologicznej.
Pytamy, kto finansuje rozwój technologii, kto na niej zarabia, jaką władzę dzięki niej zdobywa – i co mogą zrobić obywatele. Co możesz zrobić ty.
Nie przed ekranami. Nie za pośrednictwem platform należących do globalnych korporacji. Twarzą w twarz – z prawem do zadawania pytań, kwestionowania argumentów i sprawdzania również założeń organizatorów oraz prelegentów.
Udział w Forum jest bezpłatny. Organizacja dwudniowego wydarzenia, przygotowanie debat i udostępnienie ich efektów wymagają jednak pracy i pieniędzy. Prosimy cię o darowiznę: 50, 100, 500 zł albo inną kwotę, którą możesz dziś przekazać.
Jedno Forum, sześć ważnych rozmów
Program VIII Forum Technopolitycznego łączy tematy, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się odległe: władza, algorytmy i dezinformację, nowe technologie wojskowe, przygotowanie na sytuacje kryzysowe, gotówkę, różnice między Zachodem a Wschodem oraz władzę globalnych miliarderów.
Łączy je jednak jedno pytanie:
Jak zachować podmiotowość obywatela w świecie coraz silniej kształtowanym przez kapitał, technologię, państwa i globalne korporacje?
Kto decyduje, co widzisz i w co wierzysz?
Forum rozpoczniemy debatą: „Kto decyduje, co widzisz i w co wierzysz? Algorytmy, dezinformacja i władza Big Techu”. Wezmą w niej udział Jakub Wątor, prof. Jan Kreft i prof. Małgorzata Jacyno. Rozmowę poprowadzi Rafał Górski.
Paneliści będą dyskutować o tym, kto kontroluje przepływ informacji, według jakich zasad działają platformy cyfrowe i czyje interesy mogą być zapisane w algorytmach. Zapytamy: Kto określa, co jest prawdą, a co fałszem? Na podstawie jakich dowodów podejmuje taką decyzję? Czy sam poddaje swoje założenia i przekonania krytycznemu sprawdzeniu?
Algorytmy nie działają w próżni. Za ich regułami stoją ludzie, korporacje i instytucje.
To oni wybierają dane, wyznaczają cele, ustalają kryteria bezpieczeństwa i określają granice dopuszczalnych odpowiedzi. Pytanie o algorytmy jest więc także pytaniem o władzę nad informacją, interesy tych, którzy na niej zarabiają, oraz o to, kto kontroluje kontrolujących.
Za fasadą TikToka, Google i Facebooka Jan Kreft, Rafał Górski
Powszechna służba wojskowa czy armia cyborgów?
W debacie: „Powszechna służba wojskowa czy armia cyborgów? Kto lub co nas obroni?” wezmą udział mjr rez. Arkadiusz Kups i dr Kaja Kowalczewska.
Debata połączy dwie perspektywy: przygotowanie człowieka do obrony oraz rozwój technologii przejmujących zadania wykonywane dotąd przez żołnierzy. Czy bezpieczeństwo Polski można oprzeć na dronach, robotach, sztucznej inteligencji i zautomatyzowanych systemach walki? A może podstawą odporności państwa pozostają przygotowani obywatele, zdolni do samodzielnego działania w sytuacji zagrożenia?
Kto powinien odpowiadać za decyzję o użyciu śmiercionośnej siły, gdy w wyborze i atakowaniu celu uczestniczy sztuczna inteligencja? Gdzie przebiega granica między wspieraniem żołnierza przez technologię a oddaniem maszynie decyzji o życiu i śmierci? Nowe technologie wojskowe mogą zwiększać możliwości armii i ograniczać ryzyko ponoszone przez żołnierzy. Mogą również tworzyć uzależnienie od prywatnych dostawców sprzętu, oprogramowania, danych, energii i łączności. Pytanie o przyszłość armii jest więc także pytaniem o odpowiedzialność, granice automatyzacji, interesy przemysłu zbrojeniowego i rolę obywatela.
AI na wojnie: czy jesteśmy gotowi? Kaja Kowalczewska, Rafał Górski
Jak przeżyć koniec świata, jaki znasz?
Podczas warsztatu: „Jak przeżyć koniec świata, jaki znasz?” mjr rez. Arkadiusz Kups skupi się na odporności człowieka i wspólnoty w sytuacjach kryzysowych. Spojrzy na bezpieczeństwo z perspektywy praktyka szkolenia wojskowego, samoobrony i przygotowania ludzi do działania.
Co zrobimy, gdy przestaną działać usługi, na których opieramy codzienne życie? Czy potrafimy funkcjonować bez stałego dostępu do Internetu, energii, płatności elektronicznych i sprawnych instytucji?
Technologia daje wygodę, ale wygoda może oznaczać zależność. Im więcej codziennych czynności oddajemy urządzeniom i scentralizowanym systemom, tym poważniejsze mogą być skutki ich awarii, ataku lub celowego wyłączenia. Odporność nie zaczyna się od najnowocześniejszego urządzenia. Zaczyna się od wiedzy, przygotowania, współpracy i zdolności samodzielnego działania.
Wykluczenie gotówkowe
Drugiego dnia odbędzie się debata: „Wykluczenie gotówkowe. Czy cyfryzacja płatności zagraża wolności i bezpieczeństwu obywateli?”. Wezmą w niej udział prof. Andrzej Zybertowicz, Dariusz Marcjasz i prof. Jakub Górka. Rozmowę poprowadzi Rafał Górski.
Cyfrowe płatności są szybkie i wygodne. Nie są jednak neutralne. Na każdej transakcji elektronicznej zarabiają podmioty tworzące i obsługujące system płatniczy. Każda taka transakcja pozostawia również dane. Dostęp do własnych pieniędzy zależy od działania energii, Internetu, urządzeń, banków, operatorów i infrastruktury znajdującej się poza kontrolą pojedynczego obywatela.
Osoby starsze, ubogie, zadłużone, mieszkające poza dużymi miastami albo niekorzystające swobodnie z technologii mogą zostać wypchnięte poza podstawowy obieg gospodarczy. Dlatego rozmowa o gotówce nie jest sporem o sentyment do banknotów. Jest rozmową o wolności wyboru, prywatności, odporności państwa, interesach sektora finansowego i prawie każdego człowieka do uczestnictwa w życiu społecznym.
Andrzej Zybertowicz: Gotówka – jeden z filarów wolności. Przyczynek do diagnozy cywilizacji cyfrowej Andrzej Zybertowicz
Płatności bezgotówkowe nie likwidują szarej strefy, raczej przenoszą ją do innych kanałów Jakub Górka, Rafał Górski
Zachód – Wschód – antropologiczne różnice
W programie znajduje się także debata: „Zachód – Wschód – antropologiczne różnice”.
Za konfliktami politycznymi, gospodarczymi i militarnymi stoją nie tylko interesy oraz rywalizacja o zasoby. Stoją za nimi również odmienne wyobrażenia człowieka, wspólnoty, wolności, odpowiedzialności i władzy.
Bez zrozumienia tych różnic trudno analizować zmieniający się porządek świata. Łatwo natomiast sprowadzić złożoną rzeczywistość do prostego podziału na dobrych i złych.
Bill Gates. Rozliczenie z mitem dobrego miliardera
Forum zakończy debata: „Bill Gates. Rozliczenie z mitem dobrego miliardera”. Wezmą w niej udział Norman Pieniążek i Paweł Nogal, a rozmowę poprowadzi Jerzy Karwelis.
Będzie to dyskusja o prywatnej władzy wynikającej z ogromnego majątku, finansowania badań, dostępu do technologii oraz wpływu na politykę zdrowotną, rozwój nauki i debatę publiczną. Filantropia może wspierać potrzebne działania. Może też pozwalać miliarderom i prywatnym fundacjom ustalać priorytety całych społeczeństw bez demokratycznego mandatu.
Nie chodzi o zastąpienie mitu dobrego miliardera mitem miliardera odpowiedzialnego za całe zło. Chodzi o sprawdzenie, skąd pochodzą pieniądze, jakie interesy stoją za finansowanymi projektami, kto na nich zarabia, kto ponosi ryzyko i jakie mechanizmy kontroli prywatnej władzy rzeczywiście działają.
Tim Schwab: Problem z Billem Gatesem. Rozliczenie z mitem dobrego miliardera
Musk, Gates, Bezos, Zuckerberg. Miliarderzy jako bohaterowie? Dlaczego wierzymy, iż nas uratują? Carl Rhodes, Monika Kostera
Nie chcemy debaty z gotowym werdyktem
Forum nie ma sensu, jeżeli organizatorzy i prelegenci z góry ustalą, kto ma rację, kto się myli i które poglądy należy usunąć z przestrzeni publicznej. Nie tworzymy spotkania, podczas którego osoby podobnie myślące jedynie potwierdzają sobie nawzajem własne przekonania.
Poważna rozmowa wymaga czegoś trudniejszego:
- przedstawiania dowodów;
- ujawniania założeń, interesów i źródeł finansowania;
- oddzielania faktów od ocen;
- uczciwego przedstawiania argumentów drugiej strony;
- stosowania wobec własnych twierdzeń tych samych wymagań, które nakładamy na innych;
- gotowości do zmiany zdania, gdy przeczą mu dowody.
Nie obiecujemy jednej odpowiedzi, z którą wszyscy wrócą do domu. Tworzymy przestrzeń do zadawania pytań, których nie da się uczciwie rozstrzygnąć jednym wpisem w mediach społecznościowych, decyzją platformy cyfrowej ani arbitralnym werdyktem instytucji. Zależy nam na poważnej rozmowie na żywo, ponad podziałami. Programu Forum nie dyktują nam partie polityczne, korporacje, spółki Skarbu Państwa ani ambasady.
Dlaczego prosimy o darowiznę?
Forum Technopolityczne powstaje po to, aby obywatele mogli uczestniczyć w rozmowie o sprawach, które zwykle pozostają domeną polityków, ekspertów, urzędników, wojskowych, inwestorów i przedstawicieli globalnych korporacji. Chcemy, żeby udział w tej rozmowie pozostał bezpłatny. Brak pieniędzy nie powinien odbierać nikomu możliwości przyjazdu, wysłuchania argumentów i zadania własnego pytania.
Część programu VIII Forum otrzymała dofinansowanie publiczne:
- sobotnie debaty i warsztat są realizowane w ramach Regionalnych Ośrodków Debaty Międzynarodowej 2025–2026 i finansowane przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP;
- niedzielna debata „Wykluczenie gotówkowe. Czy cyfryzacja płatności zagraża wolności i bezpieczeństwu obywateli?” jest dofinansowana ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego.
Informujemy o tym wprost, ponieważ darczyńca powinien wiedzieć, które elementy wydarzenia otrzymały finansowanie publiczne. Nie prosimy cię o ponowne finansowanie kosztów już pokrytych z dotacji. Dotacje pokrywają określone działania i wydatki. Nie finansują całej organizacji dwudniowego Forum.
Na co przeznaczymy darowizny? Darowizny pomogą nam pokryć koszty nieobjęte dotacjami, związane między innymi z:
- wielomiesięcznym przygotowaniem i koordynacją całego dwudniowego programu;
- kontaktem z panelistami, moderatorami i uczestnikami;
- transportem i noclegami zaproszonych gości;
- obsługą techniczną debat, w tym nagłośnieniem, mikrofonami, prezentacjami i pracą realizatorów. Rejestracją obrazu i dźwięku. Montażem nagrań, przygotowaniem materiałów do publikacji i ich udostępnieniem;
- obsługą zapisów, strony internetowej i systemu bezpłatnych biletów;
- promocją Forum i dotarciem z informacją do nowych odbiorców;
- pracą redakcyjną po wydarzeniu: przygotowaniem tekstów, wywiadów i podcastów rozwijających tematy debat w Tygodniku Spraw Obywatelskich.
Dzięki tym działaniom Forum nie kończy się wraz z ostatnim panelem. Rozmowy są rejestrowane, opracowywane i udostępniane również osobom, które nie mogą przyjechać do Łodzi. Udział w wydarzeniu pozostaje bezpłatny. Chcemy, żeby możliwość wysłuchania ekspertów, zadania pytania i uczestnictwa w obywatelskiej debacie nie zależała od zasobności portfela.
Co zmienia twoja wpłata?
Darowizna nie jest warunkiem otrzymania bezpłatnego biletu. Jest sposobem, by stać się współorganizatorem obywatelskiej przestrzeni rozmowy o władzy, technologii i geopolityce. Możesz przekazać:
50 zł, 100 zł, 500 zł albo inną kwotę, na którą możesz sobie dziś pozwolić.
Każda wpłata pomaga pokryć konkretną część kosztów, których nie finansują dotacje. Liczy się nie tylko wysokość darowizny. Liczy się również liczba osób, które pokazują, iż obywatele potrzebują niezależnego miejsca do rozmowy o decyzjach wpływających na ich życie.
Spotkajmy się bez pośrednictwa maszyn
Forum organizujemy na żywo. Bez ekranu oddzielającego rozmówcę od rozmówcy. Bez przycisku „opuść spotkanie”. Z możliwością spojrzenia w oczy, zadania pytania, zakwestionowania argumentu i kontynuowania rozmowy podczas przerwy.
Technologia będzie przedmiotem rozmowy – nie jej gospodarzem.
Forum tworzą nie tylko zaproszeni goście. Tworzą je także uczestnicy siedzący na sali: ich wiedza, pytania, reakcje i rozmowy prowadzone pomiędzy debatami.
Tworzysz je również ty.
Forum trwa dwa dni. Pytania pozostają z nami dłużej
Po zakończeniu spotkania nie odkładamy podjętych tematów na półkę. Debaty rejestrujemy i udostępniamy, a najważniejsze pytania rozwijamy w Tygodniku Spraw Obywatelskich. Dzięki temu rozmowy prowadzone w jednej sali mogą dotrzeć również do osób, które nie będą mogły przyjechać do Łodzi.
Taka przestrzeń nie utrzyma się sama. Potrzebuje ludzi, którzy nie tylko przyjdą na Forum, ale również pomogą je zorganizować.
Pomóż nam stworzyć miejsce, w którym technologia i stojący za nią kapitał podlegają obywatelskiej kontroli, zamiast odbierać obywatelom wpływ na własne życie.
Przyjedź do Łodzi
VIII Forum Technopolityczne
19-20 września 2026 roku
Sala T401
Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny Uniwersytetu Łódzkiego
ul. Rewolucji 1905 r. 39, Łódź
Wstęp jest bezpłatny za okazaniem wcześniej zarezerwowanego biletu. Liczba miejsc jest ograniczona.
PS. Możesz uczestniczyć w Forum, wesprzeć jego organizację albo zrobić jedno i drugie. Najbardziej potrzebujemy dziś pomocy w pokryciu kosztów nieobjętych dotacjami i zachowaniu bezpłatnego, obywatelskiego charakteru wydarzenia.
