2 godzin temu
W ogłoszonym przez czeski resort transportu przetargu na obsługę linii R10 Praga – Hradec Králové – Trutnov oferty złożyło dwóch przewoźników, czyli obecny operator, państwowe České dráhy, oraz prywatny RegioJet. Wycena obydwu ofert wskazuje, iż po wyłonieniu operatora w drodze konkurencyjnego przetargu czeski podatnik zapłaci za realizację połączeń znacznie mniej niż dotychczas.
Pociągi z Pragi do Hradca Králové i Trutnova. Tylko ČD i RegioJet w grze
W debacie publicznej w Polsce bardzo często wskazuje się czeski rynek kolejowy jako wzorcowy przykład liberalizacji rynku kolejowych przewozów pasażerskich. Najczęściej w tym kontekście pada przykład najbardziej uczęszczanej relacji z Pragi przez Pardubice i Ołomuniec do Ostrawy, na której wszystkie bezpośrednie połączenia dalekobieżne realizowane są na zasadach komercyjnych, tj. bez dotacji państwa, przez trzech przewoźników – państwowe České dráhy, prywatnego RegioJet oraz Leo Express, w tej chwili kontrolowany przez hiszpańskiego narodowego przewoźnika kolejowego Renfe. Wydaje się jednak, iż największą zmianą, jaka dokonuje się na rynku kolejowych przewozów pasażerskich w Republice Czeskiej, jest sukcesywne przechodzenie na model przetargowy w organizacji połączeń dotowanych przez państwo i samorządy regionalne. Co istotne, proces ten nie przebiega spektakularnie, ale stopniowo.
Jego efektem jest przejęcie znacznej części rynku przez innych operatorów niż ČD. Oprócz wyżej przywołanych RegioJet orraz Leo Express (rola tego drugiego w obsłudze połączeń dotowanych jest na razie nieduża) są to przede wszystkim Arriva i GW Train Regio. Konkurencja w otwartych przetargach w wielu przypadkach doprowadziła do tego, iż w nowym modelu czescy podatnicy dopłacają do realizacji przewozów mniej niż wcześniej. Wszystko wskazuje na to, iż jednym z bardziej spektakularnych przykładów powyższego będzie linia R10. To dalekobieżna linia komunikacyjna, łącząca Pragę i Hradec Králové w takcie 60-minutowym (co druga para pociągów kursuje w relacji wydłużonej do Trutnova u podnóża Karkonoszy). w tej chwili rolę operatora pełnią ČD. Czeski resort transportu w ramach aktualnie obowiązującej umowy, zawartej jeszcze w trybie bezpośredniego powierzenia, płaci narodowemu przewoźnikowi za wykonywanie przewozów 246,80 CZK za każdy przejechany pociągokilometr.
Jak informowaliśmy na łamach „Raportu Kolejowego” na początku miesiąca, oferty w ogłoszonym w drugiej połowie przetargu na realizację przewozów od grudnia 2028 roku przez 6 lat (z opcją wydłużenia tego okresu o kolejne 2 lata) złożyło tylko dwóch przewoźników, czyli ČD oraz RegioJet. Znamy już wyceny ich ofert. Niezależnie od tego, kto wygra przetarg, państwo zapłaci za przewozy na linii R10 znacznie mniej niż dotychczas – przy niezmienionej częstotliwości kursowania pociągów i wyższych standardach jakościowych. ČD są gotowe realizować połączenia z rekompensatą na poziomie 102,42 CZK za pociągokilometr, co odpowiada 41% aktualnej stawki. RegioJet zaoferował jeszcze lepsze warunki cenowe, deklarując gotowość do realizacji przewozów za 70,40 CZK, czyli zaledwie 28% rekompensaty, jaką otrzymują dziś ČD. Oszczędności w rocznym rozkładzie jazdy 2028/2029 względem stanu obecnego byłyby zatem naprawdę znaczące.
