Przed- i powschodowe odchwaszczanie kukurydzy. Jak uniknąć błędów?

Walka z chwastami w kukurydzy jest jednym z najważniejszych elementów jej ochrony. Zwalczanie chwastów trzeba przeprowadzić profesjonalnie, zgodnie z zasadami integrowanej ochrony roślin. Dotyczy to wszystkich upraw kukurydzy, niezależnie od jej przeznaczenia.

Największym zagrożeniem dla upraw kukurydzy są chwasty, zarówno jedno-, jak i dwuliścienne. Agrofagi te w największym stopniu determinują powodzenie uprawy. Błędy w programie odchwaszczania sprawią, iż straty będą bardzo duże, a w niektórych przypadkach koszty przewyższą nakłady. W skrajnych przypadkach nie będzie czego zbierać. W tej sytuacji, mimo poniesionych kosztów, rośliny z pola należy usunąć, w celu przygotowania stanowiska do kolejnego sezonu. Koszty związane z założeniem plantacji kukurydzy a później usunięciem roślin są bardzo duże. Z uprawianego pola zostają rolnikowi tylko dopłaty, które w niewielkim stopniu pozwolą zniwelować straty. Dlatego walki z chwastami nie wolno lekceważyć i należy się dobrze do niej przygotować.

Nie tylko komosa i chwastnica

Pierwszym krokiem podczas przygotowywania strategii zwalczania chwastów w uprawie kukurydzy jest poznanie zagrożenia. Powszechnie pokutuje przekonanie, iż kukurydzy zagraża komosa biała i chwastnica jednostronna. Oczywiście dużo jest w tym prawdy. Bez wątpienia gatunki te stanowią największe zagrożenie, można rzec, iż są to chwasty ,,numer jeden’’. Jednak pozostałych gatunków nie wolno bagatelizować, gdyż w nie mniejszym stopniu mogą konkurować z rośliną uprawną, skutecznie ograniczając jej wzrost, a choćby ją wypierając.

Plantacja kukurydzy musi być wolna od chwastów od samego początku, fot. P. Kardasz

Skład gatunkowy chwastów w obrębie poszczególnych pól jest silnie zróżnicowany, co związane jest z glebowym bankiem nasion. Cechą glebowego banku nasion jest jego niewyczerpalność. Dzięki temu każdy rolnik wie z jakimi gatunkami chwastów będzie miał do czynienia. Trzeba jednak pamiętać o przysłowiu ,,nie bądź pewny, bo pewność niepewna’’. W rolnictwie przysłowie to można traktować jako wskazówkę, iż na polu mogą pojawić się inne gatunki chwastów. Najczęściej nowe/inne niż dotychczas występujące na danym polu gatunki chwastów pojawiają się w wyniku nawożenia organicznego. Szczególnie, gdy obornik składowany był w niewłaściwy sposób.

Rozpatrywanie nawozów organicznych jako potencjalnych źródeł zachwaszczenia wynika z faktu, iż wiele nasion chwastów po przejściu przez układ pokarmowy zwierzą nie traci zdolności kiełkowania. Po ich zastosowaniu na polu mogą pojawić się inne gatunki chwastów, szczególnie gdy obornik pochodzi z gospodarstw, na polach których występuje inne zachwaszczenie. Kolejnym źródłem zachwaszczenia innymi/nowymi gatunkami chwastów może być kombajn. Brak odpowiedniego czyszczenia sprzętu sprawia, iż zbierając plony na różnych polach ,,rozsiewa’’ nasiona chwastów po całej okolicy. Dlatego należy zwrócić uwagę, aby przed rozpoczęciem prac kombajn został odpowiednio oczyszczony.

Groźne chwasty jedno- i dwuliścienne

Najgroźniejszymi chwastami dwuliściennymi dla kukurydzy są: komosa biała, wielkolistna i wielonasienna, bodziszek okrągłolistny i porozcinany, czyściec polny, dymnica pospolita, fiołek polny, jasnota purpurowa i różowa, łoboda oszczepowata i rozłożysta, mięta polna, mlecz polny i zwyczajny, powój polny, poziewnik polny i szorstki, przymiotno kanadyjskie, psianka czarna, rdest kolankowaty, plamisty, ptasi i zimnowodny, rdestówka powojowata, rumian polny, rumianek pospolity, rzodkiew świrzepa, sałata kompasowa, starzec zwyczajny, szarłat szorstki i tępolistny, tasznik pospolity, tobołki polne, wrotycz pospolity, żółtlica drobnokwiatowa. Poza typowymi chwastami dwuliściennymi kukurydzy zagrażają także chwasty dwuliścienne wieloletnie, takie jak: bylica pospolita, ostrożeń polny czy powój polny. Chwastami jednoliściennymi silnie zagrażającymi uprawie kukurydzy są: chwastnica jednostronna, owies głuchy, palusznik krwawy i nitkowaty, proso zwyczajne, wiechlina roczna, włośnica zielona i sina, wyczyniec polny oraz jednoliścienny chwast wieloletni – perz adekwatny.

Przedwschodowo i powschodowo

Do niedawna termin odchwaszczania kukurydzy rozpatrywano w dwóch kategoriach – przedwschodowo lub powschodowo. w tej chwili coraz częściej walkę z chwastami przeprowadza się dwukrotnie, a więc przedwschodowo, jak i powschodowo.

Przedwschodową walkę z chwastami można przeprowadzić z wykorzystaniem następujących substancji czynnych: izaksaflutol, tienkarbazon metylu, mezotrin, terbutyloazyna, dimetamid-P, pendimetalina czy petoksamid. Większość tych substancji można stosować po wschodach kukurydzy w początkowych fazach jej rozwoju. Wyjątek stanowi dimetamid-P, który występuje w mieszaninie z pendimetaliną. Fabryczną mieszaninę tych substancji czynnych można stosować tylko przedwschodowo. Po wschodach kukurydzy do walki z chwastami wykorzystywane są takie substancje czynne, jak: petoksamid, mezotrion, pendimetalina, terbutyloazyna, flufenacet, sulkotrion, rimsulfuron, nikosulfuron, dikamba, 2,4-D, florasulam, fluroksypyr, jodosulfuron metylosodowy, foramsulfuron, tienkarbazon metylu, bentazon, tembotrion, pirydat, prosulfuron, cykloksydym (ale tylko w odmianach kukurydzy tolerancyjnych na cykloksydym).

W większości herbicydy do przedwschodowego jak i powschodowego odchwaszczania kukurydzy w swoim składzie mają tylko jedną substancję czynną lub są mieszaniną kilku substancji czynnych. Tylko w niewielu przypadkach substancja czynna nie występuje solo, ale jest nieodłącznym elementem mieszaniny fabrycznej. Herbicydy, które mają tylko jedną substancję czynną bardzo często wykorzystywane są do sporządzania mieszanin zbiornikowych. Stosując herbicydy w kukurydzy niezależnie czy są stosowane pojedynczo czy w wyniku sporządzenia mieszaniny zbiornikowej należy pamiętać, aby przestrzegać wskazań etykiety. Szczególną uwagę należy zwrócić na fazy rozwojowe kukurydzy w jakich można stosować dany preparat/preparaty.

Pamiętaj o adiuwancie

Bardzo ważnym elementem podczas zwalczania chwastów w kukurydzy jest dodanie odpowiedniego adiuwanta. Dzięki tym preparatom skuteczność stosowanych herbicydów będzie większa. Wybierając adiuwant należy zwrócić uwagę, czy jest odpowiedniej jakości oraz czy będzie przydatny do zwiększenia skuteczności stosowanych herbicydów. Potwierdzeniem przydatności danego środka są przeprowadzone badania. Dlatego przed wyborem adiuwanta warto sprawdzić, czy dany produkt został odpowiednio przebadany.