Przyszłość KRUS pod lupą ekspertów. W Warszawie odbędzie się konferencja naukowa z okazji 35-lecia Kasy

Jak powinien wyglądać system ubezpieczenia społecznego rolników w kolejnych latach? Czy KRUS powinien pozostać odrębnym systemem? Jak odpowiadać na zmiany demograficzne, gospodarcze i społeczne na wsi? To pytania, które będą osią konferencji naukowej „KRUS – między stabilnością a zmianą. Przyszłość systemu ubezpieczenia społecznego rolników”.

Przyszłość KRUS pod lupą ekspertów. W Warszawie odbędzie się konferencja naukowa z okazji 35-lecia Kasy

Wydarzenie odbędzie się 12 maja 2026 r. w Szkole Głównej Handlowej w Warszawie i jest organizowane w ramach obchodów 35-lecia KRUS. Jak podkreśla Kasa, konferencja ma rozpocząć publiczną, merytoryczną debatę o wyzwaniach stojących przed systemem ubezpieczenia społecznego rolników oraz o roli KRUS w nowoczesnej polityce rolnej i społecznej państwa.

KRUS po 35 latach. Czas na debatę o przyszłości

KRUS to jedna z najważniejszych instytucji dla polskiej wsi. Od 35 lat odpowiada za system ubezpieczenia społecznego rolników, ale dziś działa w zupełnie innych realiach niż na początku lat 90.

Zmienia się struktura gospodarstw, maleje liczba osób pracujących bezpośrednio w rolnictwie, rośnie znaczenie nowych technologii, a wieś coraz mocniej różnicuje się pod względem źródeł dochodu i modelu życia. Właśnie dlatego jubileusz Kasy ma być nie tylko okazją do podsumowań, ale również punktem wyjścia do rozmowy o tym, jak system powinien rozwijać się w kolejnych latach.

KRUS zapowiada, iż dyskusja ma być oparta na danych, doświadczeniu ekspertów oraz analizie realnych potrzeb rolników. Chodzi nie tylko o obronę odrębności systemu, ale również o odpowiedź na pytanie, jakie zmiany są potrzebne, aby system pozostał stabilny, sprawiedliwy i dostosowany do współczesnej wsi.

Eksperci, naukowcy i administracja przy jednym stole

Do udziału w konferencji zaproszeni zostali przedstawiciele administracji publicznej, świata nauki oraz eksperci zajmujący się ubezpieczeniami społecznymi, zdrowiem publicznym, ekonomią, prawem, cyfryzacją i polityką rolną.

Wśród zaproszonych gości są m.in. minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski, Adam Jarubas, przewodniczący Komisji Zdrowia Publicznego w Parlamencie Europejskim, Krzysztof Hetman, wiceprzewodniczący Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi w Parlamencie Europejskim, oraz dr n. med. Andrzej Kosiniak-Kamysz.

W konferencji udział mają wziąć także przedstawiciele środowiska naukowego, m.in. prof. Gertruda Uścińska, prof. Monika Stanny, prof. Marian Podstawka oraz dr hab. Monika A. Król, prof. UŁ. KRUS informuje, iż w spotkaniu weźmie udział ponad 60 gości reprezentujących różne obszary wiedzy i praktyki publicznej.

Trzy panele: przeszłość, teraźniejszość i przyszłość KRUS

Program konferencji został ułożony w trzech perspektywach. Pierwszy panel odpowie na pytanie „Skąd jesteśmy?” i będzie dotyczył genezy oraz sensu powstania KRUS. To istotny punkt, ponieważ odrębny system ubezpieczenia społecznego rolników od lat jest przedmiotem publicznych sporów i uproszczonych ocen.

Drugi panel, zatytułowany „Gdzie jesteśmy?”, ma skupić się na aktualnych wyzwaniach systemu KRUS. Chodzi m.in. o zmiany strukturalne na wsi, starzenie się społeczeństwa, sytuację ekonomiczną gospodarstw, rehabilitację, prewencję oraz dostosowanie instytucji do nowych potrzeb ubezpieczonych.

Trzeci panel odpowie na pytanie „Dokąd zmierzamy?” i będzie poświęcony przyszłości KRUS. To część szczególnie istotna dla rolników, bo dotyczy kierunków ewentualnej modernizacji systemu, jego finansowania, zakresu ochrony oraz miejsca KRUS w polityce społecznej państwa.

Program konferencji

Debata o KRUS ma być oparta na faktach, nie hasłach

W ostatnich latach dyskusja o KRUS często sprowadzała się do prostych haseł: likwidować, łączyć z ZUS, reformować albo zostawić bez zmian. Organizatorzy konferencji chcą odejść od takiego podejścia i rozpocząć rozmowę opartą na danych, analizach oraz doświadczeniu instytucji i środowisk naukowych.

To istotne, bo system ubezpieczenia społecznego rolników działa w specyficznych warunkach. Rolnictwo jest sektorem zależnym od pogody, sezonowości, niestabilnych cen rynkowych i coraz częstszych kryzysów. Dlatego rozmowa o KRUS nie może pomijać realiów pracy w gospodarstwie.

Już w marcu 2026 r. KRUS zapowiadał ogólnopolską debatę o przyszłości systemu. Prezes Kasy Tomasz Ślusarczyk wskazywał wówczas, iż jubileusz 35-lecia ma być impulsem do rozmowy o modernizacji, roli społecznej KRUS i wyzwaniach demograficznych. Wśród strategicznych obszarów rozwoju wymieniano m.in. edukację, rehabilitację i prewencję.

Dla rolników to temat praktyczny, nie akademicki

Choć wydarzenie ma charakter naukowy, jego znaczenie jest bardzo praktyczne. Od przyszłości KRUS zależą sprawy najważniejsze dla rolników i ich rodzin: ubezpieczenie, świadczenia, emerytury, rehabilitacja, bezpieczeństwo pracy i ochrona w sytuacjach losowych.

Konferencja w SGH ma pokazać, czy system może jednocześnie zachować stabilność i otworzyć się na potrzebne zmiany. To właśnie w tym napięciu — między kontynuacją a modernizacją — rozstrzygać się będzie przyszłość rolniczego ubezpieczenia społecznego w Polsce.

12 maja w Warszawie KRUS chce postawić otwarte pytanie: jak rozwijać system, który przez 35 lat był jednym z filarów bezpieczeństwa społecznego polskiej wsi, ale dziś musi odpowiedzieć na wyzwania zupełnie nowej rzeczywistości.