2 godzin temu
Oddajemy w Państwa ręce raport podsumowujący konferencję „Nations First Forum. Perspektywy współpracy transatlantyckiej i przyszłość narodów”, która odbyła się 24 lutego 2026 roku w Warszawie. Wydarzenie zostało zorganizowane przez Warsaw Enterprise Institute oraz New Direction – the Foundation for European Conservatism, we współpracy z amerykańskimi ośrodkami analitycznymi: The Heritage Foundation oraz America First Policy Institute (AFPI). Konferencja była okazją do zestawienia rozmaitych perspektyw oraz przeanalizowania wyzwań, przed którymi stoją dziś zarówno Europa, jak i Stany Zjednoczone. Czy dotychczasowy model współpracy transatlantyckiej odpowiada realiom współczesnego świata? A może wymaga on głębokiej rewizji, zarówno w wymiarze politycznym, gospodarczym, jak i bezpieczeństwa?
Pytania te nie są nowe, jednak w ostatnich latach nabrały szczególnego znaczenia. Z jednej strony Europa mierzy się z konsekwencjami wojny w Ukrainie i rosnącą presją na zwiększenie własnej odpowiedzialności za bezpieczeństwo kontynentu. Z drugiej zaś obserwujemy coraz wyraźniejszą rywalizację gospodarczą i technologiczną między Waszyngtonem a Pekinem, która wpływa również na relacje między sojusznikami po obu stronach Atlantyku. Wpisuje się to w szerszą zmianę paradygmatu polityki zagranicznej USA – od szerokiego zaangażowania w ramach liberalnego internacjonalizmu w kierunku podejścia bardziej selektywnego, akcentującego rywalizację mocarstw oraz rosnące znaczenie regionu Indo-Pacyfiku.
Uwzględniając zachodzące zmiany, staraliśmy się stworzyć miejsce rzeczowej i wielowymiarowej dyskusji na temat przyszłości Zachodu. Spotkanie zgromadziło przedstawicieli środowisk eksperckich, politycznych i akademickich z Europy i Stanów Zjednoczonych. Połączenie różnych kompetencji i opinii było fundamentem całego wydarzenia – dzięki zestawieniu różnorodnych diagnoz i propozycji dotyczących dalszego rozwoju relacji transatlantyckich otrzymaliśmy rzetelną ocenę sytuacji, a także cenne wnioski z rekomendacjami na przyszłość.
W tle tych dyskusji pojawia się szersze pytanie o stan i charakter współczesnego ładu międzynarodowego. W jakim stopniu przyszłość globalnej polityki będzie kształtowana przez formaty wielostronne, a w jakim przez państwa narodowe dążące do ochrony własnych interesów strategicznych? Jak pogodzić potrzebę współpracy między sojusznikami z rosnącą presją gospodarczą, technologiczną i polityczną?
Odpowiedzi na te pytania mają znaczenie nie tylko dla relacji między Europą a Stanami Zjednoczonymi, ale także dla kształtu systemu międzynarodowego w nadchodzących dekadach.
Konferencja „Nations First Forum” była próbą zmierzenia się z tymi zagadnieniami w sposób pogłębiony i wielostronny. W trakcie paneli dyskusyjnych przedstawiono różne wizje przyszłości współpracy transatlantyckiej – od koncepcji zakładających dalsze wzmacnianie instytucjonalnych więzi między partnerami po podejścia podkreślające znaczenie suwerenności państw narodowych jako podstawy stabilnego porządku międzynarodowego. Wypowiedzi uczestników dowiodły, iż współczesna debata o przyszłości Zachodu pełna jest złożonych wyzwań i wymaga równoważenia różnych interesów politycznych, gospodarczych i strategicznych.
Podczas konferencji staraliśmy się nie tylko lepiej zrozumieć dynamikę współczesnych przemian geopolitycznych, ale także nakreślić realne scenariusze dalszego rozwoju relacji sojuszniczych, które wzmocnią europejską odpowiedzialność za bezpieczeństwo i stabilność w regionie, przy jednoczesnym utrzymaniu współpracy ze Stanami Zjednoczonymi na rzecz odbudowy gospodarczych, politycznych i cywilizacyjnych fundamentów Zachodu. kooperacja między Europą a Stanami Zjednoczonymi pozostaje bowiem jednym z najważniejszych filarów stabilności na świecie, natomiast jej przyszłość będzie w znacznym stopniu zależała od zdolności obu stron do dostosowania się do nowych realiów politycznych i gospodarczych.
Niniejszy raport jest podsumowaniem wniosków, obserwacji i kierunków myślenia, które wybrzmiały podczas konferencji „Nations First Forum”. Mamy nadzieję, iż publikacja ta będzie nie tylko dokumentacją wydarzenia, ale także punktem odniesienia dla dalszej dyskusji o przyszłości relacji transatlantyckich oraz roli państw narodowych w kształtowaniu porządku międzynarodowego w XXI wieku.
