Roboty chirurgiczne – nowy wyścig technologiczny w medycynie

Ludzka dłoń ma 27 kości i tyle samo stawów, a odtworzenie jej precyzji okazuje się jednym z najtrudniejszych wyzwań współczesnej robotyki. To właśnie chwytne dłonie są dziś wąskim gardłem rozwoju robotów humanoidalnych – choćby tak prozaiczne czynności jak składanie ubrań wymagają czucia, którego maszynom wciąż brakuje. Medycyna poradziła sobie z tym problemem w inny sposób i znacznie wcześniej. Zamiast budować robota, który zastąpi ręce chirurga, zbudowała takiego, który je wzmacnia.

Pierwszy system da Vinci został dopuszczony do użytku w Stanach Zjednoczonych w 2000 roku. Przez kolejne ćwierć wieku robotyka chirurgiczna była w praktyce historią jednej spółki, Intuitive Surgical, a konkurenci regularnie zapowiadali wejście na rynek, które za każdym razem się przesuwało. Ostatnie kilkanaście miesięcy ten układ zmieniło – roboty Medtronic i Johnson & Johnson uzyskały amerykańskie zgody, Stryker ogłosił inwestycję w brytyjskiego producenta robotów, a z Chin zaczęły napływać tańsze systemy. W niniejszym tekście przyglądamy się temu rynkowi, jego modelowi biznesowemu i najważniejszym graczom.

Jak działa robot chirurgiczny i dlaczego szpitale za niego płacą?

Robot chirurgiczny nie operuje samodzielnie. W najpopularniejszym modelu chirurg siedzi przy konsoli kilka metrów od pacjenta i steruje ramionami, które przez niewielkie nacięcia wprowadzają do ciała kamerę i miniaturowe narzędzia. Robot filtruje naturalne drżenie rąk, skaluje ruchy i daje trójwymiarowy, powiększony obraz pola operacyjnego. Narzędzia na końcach ramion mają nadgarstki zginające się w zakresie większym niż ludzka dłoń, co ułatwia pracę w ciasnej przestrzeni, np. w miednicy.

Rynek dzieli się na kilka odrębnych segmentów. Największy to tkanki miękkie, czyli zabiegi w jamie brzusznej i miednicy – urologia, ginekologia, chirurgia ogólna i bariatryczna. Drugi to ortopedia, gdzie robot nie trzyma narzędzi w klasycznym sensie, ale pomaga z dokładnością do ułamka milimetra przygotować kość pod implant kolana lub biodra albo wprowadzić śrubę w kręgosłup. Do tego dochodzą coraz liczniejsze nisze, czyli biopsje płuc, leczenie prostaty, kardiologia czy mikrochirurgia. Coraz częściej roboty trafiają też poza duże szpitale, do ambulatoryjnych centrów chirurgicznych, gdzie liczą się przede wszystkim mniejsze gabaryty i niższa cena systemu.

Dlaczego szpitale decydują się na wydatek liczony w milionach dolarów? Dla pacjenta zabieg robotyczny oznacza zwykle mniejszą ranę, mniej bólu i krótszy pobyt w szpitalu, co przekłada się na niższe koszty hospitalizacji. Dla chirurga to mniej obciążająca praca przy długich operacjach. Dla samego szpitala robot jest też argumentem konkurencyjnym – przyciąga pacjentów i lekarzy, którzy po szkoleniu w ośrodkach robotycznych niechętnie wracają do metod klasycznych.

Model biznesowy – maszynka i żyletki

Z punktu widzenia inwestora najważniejsze jest to, jak producenci robotów zarabiają. Sam robot to jednorazowy, kosztowny zakup lub leasing, ale prawdziwe pieniądze płyną potem z narzędzi zużywanych przy każdym zabiegu oraz z serwisu.

To dokładnie ten sam mechanizm, który opisywaliśmy przy okazji artykułu o Boston Scientific. Tam szpital instaluje generator i system mapowania serca, a następnie przy każdej ablacji kupuje jednorazowy cewnik Farapulse. Tutaj szpital kupuje robota, a przy każdej operacji zużywa nowe narzędzia, które działają wyłącznie z systemem danego producenta. W 3 kwartale 2026 roku instrumenty, akcesoria i usługi odpowiadały za około ¾ przychodów wspomnianego Intuitive Surgical. Im więcej robotów pracuje w szpitalach i im częściej są wykorzystywane, tym bardziej przewidywalne stają się przychody producenta. Dobrze widać to także u mniejszych graczy – w PROCEPT BioRobotics średnia cena jednorazowej końcówki zużywanej przy jednym zabiegu wynosiła w drugim kwartale 2026 roku około 3,5 tys. dolarów, a sprzedaż tych końcówek stanowiła największą część przychodów spółki w USA.

Ten model ma jednak drugą stronę. Pierwsza instalacja robota w szpitalu to zwykle wieloletnie zobowiązanie, więc walka o klienta toczy się przede wszystkim w momencie zakupu. Nowy gracz musi przekonać szpital nie tylko do lepszej technologii, ale też do ponownego szkolenia zespołu i rezygnacji z dotychczasowego dostawcy.

Intuitive Surgical – lider i punkt odniesienia

Intuitive Surgical (ISRG) to punkt odniesienia dla całego sektora. Spółka sprzedaje roboty da Vinci do zabiegów na tkankach miękkich oraz system Ion do minimalnie inwazyjnej biopsji płuc. Na koniec września 2026 roku na świecie pracowało ponad 12 tys. systemów da Vinci, a najnowsza generacja da Vinci 5 gwałtownie zastępuje starsze modele. W samym 3 kwartale 2026 roku spółka zainstalowała 315 takich robotów. Przewaga Intuitive wynika nie tylko z technologii, ale z całego ekosystemu, tzn. ćwierć wieku danych klinicznych, rzesze przeszkolonych chirurgów i relacje z tysiącami szpitali.

Wyniki pozostają bardzo mocne. We wspomnianym 3 kwartale 2026 roku przychody wzrosły o około 22%, do 3,05 mld dolarów, a liczba procedur da Vinci o około 14%. Jeszcze szybciej, bo o około 31%, rosła liczba zabiegów wykonywanych systemem Ion, co pokazuje, iż spółka skutecznie buduje drugi filar działalności poza klasyczną chirurgią. Na cały rok spółka zakłada wzrost liczby procedur o 14-15%. Problemem nie jest dziś biznes, ale cena, jaką rynek za niego płaci – przy kapitalizacji około 150 mld dolarów spółka jest wyceniana na ponad 50-krotność zysku. Inwestor płaci więc za utrzymanie wysokiej dynamiki przez wiele lat, akurat w momencie, gdy na rynek wchodzą pierwsi poważni konkurenci, a w Chinach lokalne władze coraz częściej preferują krajowych producentów.

Wykres cenowy ISRG. Źródło: tradingview.com

Pretendenci w tkankach miękkich – Medtronic i Johnson & Johnson

Medtronic (MDT) to jeden z największych producentów wyrobów medycznych na świecie, dla którego robotyka jest tylko jednym z wielu obszarów. W chirurgii kręgosłupa spółka od lat rozwija platformę Mazor, a w tkankach miękkich stawia na robota Hugo. Ten ma za sobą blisko 5 lat sprzedaży w ponad 35 krajach, ale na najważniejszy rynek amerykański wszedł dopiero w grudniu 2025 roku, na razie wyłącznie z zabiegami urologicznymi. W czerwcu 2026 roku spółka złożyła wnioski o rozszerzenie wskazań na chirurgię ogólną i ginekologię. Atutem Medtronic jest skala i relacje ze szpitalami, słabością – późne wejście. Przy rocznych przychodach rzędu 37,5 mld dolarów robotyka długo nie będzie miała istotnego wpływu na wyniki całej grupy. Nie zmienia to jednak faktu, iż Medtronic jest dziś jednym z najpoważniejszych pretendentów do pozycji Intuitive w tkankach miękkich, a dzięki platformie Mazor także ważnym graczem w robotyce kręgosłupa.

Wykres cenowy MDT. Źródło: tradingview.com

Johnson & Johnson (JNJ) ma w robotyce 3 platformy: Ottava do tkanek miękkich, Monarch do zabiegów endoskopowych w płucach i drogach moczowych oraz Velys w ortopedii. Najważniejsza jest Ottava, która w lipcu 2026 roku uzyskała amerykańską zgodę na szereg zabiegów chirurgii ogólnej, m.in. operacje bariatryczne i usunięcie pęcherzyka żółciowego. Wyróżnikiem systemu są ramiona wbudowane w stół operacyjny, które według producenta zajmują o 30-50% mniej miejsca niż rozwiązania montowane na wózkach. Spółka zapowiada ostrożny start z wybranymi klientami w USA. Dla koncernu o kapitalizacji ponad 600 mld dolarów robotyka to jednak margines biznesu, a Ottava jest raczej sygnałem, iż najwięksi gracze nie zamierzają oddać tego rynku walkowerem, niż samodzielnym powodem do inwestycji stricte pod tę tezę. Podobnie jednak jak w przypadku Medtronic, zaangażowania tak dużej spółki w ten segment nie można ignorować.

Wykres cenowy JNJ. Źródło: tradingview.com

Warto pamiętać, iż część pretendentów pozostaje poza zasięgiem inwestora giełdowego. Brytyjski CMR Surgical, twórca modułowego robota Versius, jest spółką prywatną – w październiku 2026 roku Stryker ogłosił inwestycję w nią rzędu 400 mln dolarów w zamian za wyłączne prawa do sprzedaży Versiusa w USA i opcję przejęcia całej firmy. Z kolei chiński MicroPort MedBot, producent robota Toumai, notowany jest w Hongkongu. Spółka przekroczyła 300 zamówień na swój system, blisko ¾ sprzedaży w 2025 roku pochodziło z eksportu, a według wstępnych danych w pierwszym półroczu 2026 roku po raz pierwszy w historii wykazała zysk netto. To sygnał, iż konkurencja cenowa z Azji nie jest już teorią.

Ortopedia jako osobny rynek – Stryker i Zimmer Biomet

Robotyka ortopedyczna rządzi się innymi prawami niż chirurgia tkanek miękkich. Robot jest tu ściśle powiązany z implantami danego producenta, więc jego głównym zadaniem jest sprzedaż endoprotez kolana, biodra czy barku. Szpital, który kupuje robota, w praktyce wybiera też dostawcę implantów na lata.

Stryker (SYK) to lider tego segmentu. Jego system Mako, przejęty wraz ze spółką Mako Surgical ponad dekadę temu, wykorzystano już w ponad 2,5 mln zabiegów w 47 krajach, a drugi kwartał 2026 roku był rekordowy pod względem liczby instalacji. Robot obejmuje dziś kolano, biodro, kręgosłup i bark. Najciekawszym ruchem ostatnich tygodni jest wspomniana inwestycja w CMR Surgical, czyli próba wejścia na terytorium Intuitive. To odważny krok, ale też ryzyko – Versius ma na razie amerykańską zgodę na pojedyncze wskazanie, a transakcja czeka jeszcze na zgody regulatorów.

Wykres cenowy SYK. Źródło: tradingview.com

Zimmer Biomet (ZBH) to drugi duży gracz w ortopedii, z robotem ROSA. W drugim kwartale 2026 roku spółka odnotowała rekordową sprzedaż systemów ROSA w USA, a pod koniec 2025 roku przejęła Monogram Technologies, twórcę półautonomicznego robota do endoprotezoplastyki kolana. Problemem pozostaje niska dynamika całego biznesu – zarząd zakłada w 2026 roku organiczny wzrost sprzedaży zaledwie o 2,25-3,25%. Robotyka pełni tu rolę narzędzia obrony udziałów w rynku implantów, a nie samodzielnego motoru wzrostu.

Wykres cenowy ZBH. Źródło: tradingview.com

Specjaliści od konkretnych nisz

Obok gigantów działają spółki, które koncentrują się na konkretnych obszarach chirurgii. Łączy je to, iż robot jest u nich ściśle powiązany z ofertą produktową, choć różnią się skalą i profilem ryzyka.

PROCEPT BioRobotics (PRCT) to jedna z nielicznych spółek giełdowych zajmujących się w całości robotyką chirurgiczną. Jej system HYDROS wykorzystuje sterowany przez robota strumień wody (tzw. aquablację) do leczenia łagodnego rozrostu prostaty, jednego z najczęstszych schorzeń u starszych mężczyzn. W drugim kwartale 2026 roku przychody wzrosły o 19%, do 94,5 mln dolarów, a baza robotów w USA przekroczyła 800 sztuk. Na cały rok spółka prognozuje 390-410 mln dolarów sprzedaży. Spółka wciąż jednak generuje straty.

Wykres cenowy PRCT. Źródło: tradingview.com

Globus Medical (GMED) specjalizuje się w chirurgii kręgosłupa, a jego robot ExcelsiusGPS pomaga precyzyjnie wprowadzać śruby i implanty. Podobnie jak w przypadku Strykera, robot jest tu narzędziem sprzedaży implantów. W drugim kwartale 2026 roku sprzedaż segmentu obejmującego roboty spadła o 26%, ale nie wynikało to ze słabszego popytu – spółka przechodzi z jednorazowej sprzedaży robotów na leasing i wynajem, a liczba instalacji wzrosła rok do roku o 25%. To dobry przykład tego, jak zmiana modelu finansowania może chwilowo pogorszyć raportowane liczby, poszerzając jednocześnie bazę klientów.

Wykres cenowy GMED. Źródło: tradingview.com

Smith+Nephew (SNN) to brytyjski producent specjalizujący się w ortopedii, medycynie sportowej i leczeniu ran. Jego akcje notowane są w Londynie, a w formie kwitów depozytowych także na nowojorskiej giełdzie. W robotyce spółka obrała inną drogę niż Stryker. Jej system CORI to robot ręczny, który nie wymaga wykonania tomografii komputerowej przed zabiegiem, co upraszcza przygotowanie pacjenta i ułatwia wykorzystanie robota w mniejszych placówkach. Na koniec 2025 roku na świecie pracowało ponad 1,1 tys. systemów CORI, a w Stanach Zjednoczonych z jego pomocą wykonywano już ponad ⅓ zabiegów endoprotezoplastyki kolana z użyciem implantów spółki. W pierwszej połowie 2026 roku liczba instalacji wzrosła dwucyfrowo, a chirurdzy przeprowadzili pierwsze zabiegi nową generacją systemu, CORI XT. Słabszym punktem pozostaje dynamika całej grupy – w sierpniu 2026 roku zarząd obniżył prognozę tegorocznego wzrostu przychodów z około 6% do około 4%. Podobnie jak u Zimmer Biomet, robot jest tu przede wszystkim narzędziem walki o udziały w rynku implantów.

Wykres cenowy SNN. Źródło: tradingview.com

Wycena – jak rynek wycenia poszczególnych graczy

Zestawienie wskaźników pokazuje, jak różne profile ryzyka kryją się pod hasłem robotyki chirurgicznej. Najwyższą premię rynek płaci za lidera, czyli Intuitive Surgical, wycenianego na ponad 50-krotność zysku. Duże koncerny medyczne, takie jak Medtronic czy Zimmer Biomet, są wyceniane znacznie skromniej, ale robotyka stanowi u nich tylko niewielką część biznesu. Najmniejsza z omawianych spółek, PROCEPT BioRobotics, nie wypracowuje zysku, więc jej wycenę można odnosić jedynie do przychodów, a ta zależy przede wszystkim od tego, czy rynek uwierzy w jej dalszy wzrost.

Tabela porównawcza – wycena wybranych spółek z sektora robotów chirurgicznych. Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych stockanalysis.com i raportów spółek.

ETF-y na roboty chirurgiczne

Inwestor, który nie chce wybierać pojedynczych spółek, napotka pewien problem – na rynku nie ma ETF-u skupionego wyłącznie na robotach chirurgicznych. Najbliżej są fundusze szerszych tematów. iShares U.S. Medical Devices ETF (IHI) to koszyk amerykańskich producentów wyrobów medycznych, w którym Intuitive Surgical stanowi około 15% portfela, Medtronic około 11,5%, a Stryker, Zimmer Biomet i Globus Medical łącznie kolejne około 8%. Największą pozycją jest jednak Abbott, więc to ekspozycja na cały sektor medtech.

Wykres cenowy IHI. Źródło: tradingview.com

Drugą opcją jest Global X Robotics & Artificial Intelligence ETF (BOTZ), dostępny również w wersji UCITS notowanej w Europie. Intuitive Surgical jest w nim największą pozycją z udziałem około 10%, ale reszta portfela to głównie robotyka przemysłowa i sztuczna inteligencja, z takimi spółkami jak Fanuc, Keyence, ABB czy Nvidia.

Wykres cenowy BOTZ. Źródło: tradingview.com

Ryzyka

Pierwszym i najważniejszym ryzykiem jest cykl inwestycyjny szpitali. Robot to wydatek liczony w milionach dolarów, a decyzje o jego zakupie zależą od budżetów szpitali, stóp procentowych i polityki zdrowotnej. W okresach presji finansowej szpitale odkładają takie inwestycje, co gwałtownie widać w liczbie instalacji. Przejście na leasing i wynajem, widoczne choćby w Globus Medical, częściowo łagodzi ten problem, ale go nie eliminuje. Dobra wiadomość jest taka, iż przychody z narzędzi zależą od liczby zabiegów, a nie od nowych zakupów, więc u dojrzałych graczy ten problem częściowo jest redukowany.

Drugim ryzykiem jest wojna cenowa. Wejście Medtronic, J&J, Strykera oraz tańszych producentów z Chin oznacza, iż szpitale zyskują siłę negocjacyjną, jakiej nie miały przez 2 dekady. choćby o ile lider utrzyma udziały, może to zrobić kosztem niższych cen robotów i narzędzi, a więc i marż. Najbardziej narażone są tu rynki wschodzące i Chiny, gdzie lokalne władze coraz częściej preferują krajowych producentów, a tamtejsze roboty są wyraźnie tańsze od zachodnich.

Trzecim ryzykiem jest długi i niepewny proces zgód regulacyjnych. Każde nowe wskazanie wymaga osobnej zgody FDA, a harmonogramy regularnie się przesuwają – Ottava, zapowiadana przez Johnson & Johnson od lat, trafia do pierwszych klientów dopiero w 2026 roku. Dla dużych koncernów opóźnienie to przede wszystkim utracony czas, ale dla mniejszych spółek, których wycena opiera się na jednej zgodzie FDA lub CE, przesunięcie decyzji o kilka kwartałów może oznaczać konieczność pozyskania nowego kapitału i rozwodnienie akcjonariuszy.

Do tego dochodzi pytanie o dowody kliniczne. Nie każdy zabieg wykonany robotycznie daje pacjentowi wyraźnie lepszy wynik niż klasyczna laparoskopia, a robot podnosi koszt operacji. o ile płatnicy uznają, iż przewaga nie uzasadnia ceny, tempo adopcji w części specjalizacji może okazać się wolniejsze, niż zakłada rynek.

Jak inwestować w rozwój robotyki chirurgicznej?

Rozwój robotyki chirurgicznej otwiera przed inwestorami możliwości wykraczające poza zakup akcji największego producenta robotów medycznych. Ekspozycję na ten rynek można uzyskać zarówno poprzez spółki wyspecjalizowane w robotyce, takie jak Intuitive Surgical (ISRG) czy PROCEPT BioRobotics (PRCT), jak i duże koncerny medyczne, dla których roboty chirurgiczne stanowią jeden z wielu obszarów działalności.

Wybór konkretnej spółki powinien uwzględniać nie tylko perspektywy rozwoju technologii, ale również jej model biznesowy, tempo wzrostu liczby wykonywanych zabiegów, udział powtarzalnych przychodów ze sprzedaży narzędzi i serwisu oraz aktualną wycenę giełdową. Wysokie tempo rozwoju rynku nie musi bowiem oznaczać równie wysokich stóp zwrotu dla akcjonariuszy, szczególnie gdy oczekiwania inwestorów są już uwzględnione w cenach akcji.

Alternatywą dla samodzielnego wyboru spółek mogą być fundusze ETF zapewniające szerszą ekspozycję na sektor technologii medycznych i robotyki, choć – jak wskazaliśmy wcześniej – nie są one skoncentrowane wyłącznie na robotach chirurgicznych.

Poniżej przedstawiamy zestawienie brokerów umożliwiających inwestowanie w akcje zagranicznych spółek, w tym przedsiębiorstw rozwijających technologie robotyki chirurgicznej, oraz wybrane instrumenty ETF.

Dla przykładu na XTB znajdziemy na dzień dzisiejszy ponad 8 900 akcji i 1 800 ETF-ów na 16 giełdach, a w Interactive Brokers dziesiątki tysięcy akcji i tysiące funduszy ETF z ponad 170 rynków w 40 krajach.

Kraj	Polska	Irlandia (spółka matka: USA)	Cypr
Ilość giełd w ofercie	16 giełd	170+ rynków (40 krajów)	20 giełd
Ilość akcji w ofercie	ok. 8 900 - akcje ok. 2 200 - CFD na akcje	dziesiątki tysięcy - akcje (także ułamkowe) + CFD na akcje	5 500 - akcje
Ilość ETF w ofercie	ok. 1 800 - ETF ok. 200 - CFD na ETF	tysiące ETF (w tym UCITS)	323 - ETF
Prowizja	0% prowizji do 100 000 EUR obrotu / miesiąc	akcje USA od 0,0035 USD/akcja, GPW od 0,05% (plan Tiered)	wg cennika
Min. depozyt	0 zł (zalecane min. 2000 zł)	brak	100 USD
Platforma	xStation	Trader Workstation (TWS), IBKR Desktop, IBKR Mobile, GlobalTrader, TradingView	Platforma eToro
	RECENZJA	RECENZJA	RECENZJA
	SPRAWDŹ KONTO	SPRAWDŹ KONTO	SPRAWDŹ KONTO
	79% rachunków detalicznych CFD odnotowuje straty	Inwestowanie wiąże się z ryzykiem. Straty mogą przekroczyć wartość pierwotnej inwestycji.	55% rachunków detalicznych CFD odnotowuje straty

Informacja o ryzyku

Kontrakty CFD są złożonymi instrumentami i wiążą się z dużym ryzykiem szybkiej utraty środków pieniężnych z powodu dźwigni finansowej. 79% rachunków inwestorów detalicznych odnotowuje straty pieniężne w wyniku handlu kontraktami CFD u niniejszego dostawcy CFD. Zastanów się, czy rozumiesz, jak działają kontrakty CFD i czy możesz pozwolić sobie na wysokie ryzyko utraty pieniędzy.

Inwestowanie jest ryzykowne i możesz stracić część lub całość zainwestowanego kapitału. Podane informacje służą wyłącznie celom informacyjnym i edukacyjnym i nie stanowią żadnego rodzaju porady finansowej ani rekomendacji inwestycyjnej.

Podsumowanie

Rynek robotów chirurgicznych przez lata był historią jednej spółki, a dziś staje się areną rywalizacji największych koncernów medycznych i nowych graczy z Azji. Napędzają go czynniki strukturalne, tzn. starzejące się społeczeństwa, dążenie do mniej inwazyjnych zabiegów oraz model biznesowy, który z każdego zainstalowanego robota czyni źródło powtarzalnych przychodów na lata.

Rynkowo istotne jest rozróżnienie profili spółek zajmujących się tym sektorem. Intuitive Surgical to lider o sprawdzonym modelu, ale wyceniany z wysoką premią. Medtronic, Johnson & Johnson, Stryker czy Zimmer Biomet dają ekspozycję na roboty jedynie jako fragment znacznie szerszego biznesu. PROCEPT BioRobotics, Globus Medical czy Smith+Nephew pozwalają postawić na konkretne nisze, choć profil ryzyka każdej z nich jest inny – od wciąż deficytowego PROCEPT po dojrzałego producenta implantów, jakim jest Smith+Nephew.