Ten obszar raportowania jest omawiany najczęściej, bo dotyczy najbardziej nagłośnionego procesu: zapobiegania globalnemu ociepleniu przez redukcję emisji gazów cieplarnianych – nie tylko CO2, który stanowi punkt odniesienia. Spółki kolejowe mogą w pewnym stopniu poprawić swoją pozycję w zakresie ochrony środowiska naturalnego, choć dostępne możliwości nie zależą wyłącznie od nich. Na odcinkach, na których nie ma trakcji elektrycznej, trzeba prowadzić pociągi przy użyciu lokomotyw spalinowych, i nie są to okoliczności korzystne. W miejscach, w których energia elektryczna zasilająca elektrowozy pochodzi ze spalania węgla, także nie można w prosty sposób zwiększyć udziału energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych. Można jednak podejmować inne działania, na przykład systematycznie unowocześniać, modernizować i wymieniać tabor, choć oczywiście może to stanowić poważne wyzwanie szczególnie dla małych i średnich przewoźników.
W zasięgu są także liczne działania poprawiające wizerunek kolejowego przewoźnika.
Potencjalne możliwości w tym zakresie obejmują między innymi:
- świadomy wybór dostawców paliw oraz wprowadzanie do użytku biopaliw (najlepiej po konsultacjach z producentami silników zamontowanych w taborze),
- zastosowanie bardziej restrykcyjnej polityki kontroli sprawności lokomotyw oraz starania w zakresie redukcji zużycia paliwa i oleju silnikowego,
- zastępowanie silników spalinowych w samochodach osobowych i dostawczych (a docelowo także w ciężarowych) napędami elektrycznymi lub hybrydowymi – dzięki temu można wykazać mniejsze zużycie paliw kopalnych i związaną z nimi redukcję emisji gazów cieplarnianych,
- redukcję emisji zanieczyszczeń innych niż gazy cieplarniane – przykładem może być tutaj pył z klocków i tarcz hamulcowych, którego emisję można zmniejszyć, stosując części wykonane w nowoczesnych, przyjaznych środowisku technologiach.
Z jednej strony działania takie jak zastępowanie spalinowych lokomotyw manewrowych lokomotywami zasilanymi wodorem z obiektywnych przyczyn nie są jeszcze możliwe, a prawdopodobnie nie byłyby też uzasadnione ekonomicznie. Z drugiej strony tam, gdzie będzie istniała taka możliwość, warto wykorzystać okazję – także po to, by budować wizerunek firmy jako lidera postępu technologicznego, świadomego odpowiedzialności za środowisko.
Jeśli weźmiemy pod uwagę skalę działalności kolei, nasuwa się wniosek, iż choćby działania takie jak większe wykorzystanie energii z farm fotowoltaicznych do zasilania budynków mogą pozytywnie wpłynąć na raportowanie w zakresie ESG, podobnie jak inicjatywy mające na celu usuwanie zanieczyszczeń z terenów kolejowych, bezpieczną utylizację środków smarnych, drewnianych podkładów kolejowych czy azbestu.
Piotr Kołaczek
Dziennikarz i pasjonat nowych technologii, specjalizujący się w tematyce technicznej oraz zagadnieniach związanych z funkcjonowaniem rynku kolejowego. W centrum jego zainteresowań znajdują się: innowacyjne rozwiązania stosowane w kolejnictwie, automatyka, cyfryzacja oraz technologie kształtujące przyszłość transportu szynowego
