Surowe mleko hitem w USA. Sukces marketingu czy ryzyko dla zdrowia?

1 godzina temu

Zdjęcie: Surowe mleko

Surowe mleko hitem w USA. Sukces marketingu czy ryzyko dla zdrowia? W Stanach Zjednoczonych gwałtownie rośnie popyt na niepasteryzowane, surowe mleko. Produkt, który jeszcze do niedawna stanowił niszowy rynek, dziś staje się elementem mody na naturalną żywność, a choćby symbolem wolności politycznej. Eksperci ds. zdrowia publicznego i weterynarii ostrzegają jednak: picie surowego mleka wiąże się z bardzo wysokim ryzykiem mikrobiologicznym.

Podczas gdy europejscy producenci mleka skupiają się na śrubowaniu norm sanitarnych i utrzymywaniu wysublimowanych standardów higieny, za oceanem rozwija się trend pójścia w dokładnie odwrotnym kierunku. Szacuje się, iż po niepasteryzowane, surowe mleko sięga w USA już ponad 10 milionów konsumentów. W latach 2023–2024 tygodniowa wartość sprzedaży tego surowca podskoczyła aż o 65%.

Za tą modą stoi silny marketing w mediach społecznościowych, promowanie filozofii „wellness”, brak zaufania do instytucji rządowych, a także oficjalne zwroty w polityce rolno-zdrowotnej USA.

Nowa piramida żywieniowa i kontrowersyjny szef resortu

Kluczowym paliwem dla popularności, jaką zdobywa surowe mleko, stały się niedawne zmiany w oficjalnej polityce żywieniowej USA. W ramach inicjatywy „Make America Healthy Again” (MAHA), amerykański Sekretarz Zdrowia Robert F. Kennedy Jr. oraz Departament Rolnictwa USA (USDA) zaprezentowali nową piramidę żywieniową.

Mianowanie Kennedy’ego na szefa resortu zdrowia budzi ogromne emocje – polityk ten od lat znany jest jako czołowy krytyk konwencjonalnej medycyny oraz znany działacz ruchu antyszczepionkowego. Jego podejście do zdrowia publicznego opiera się na podważaniu dotychczasowych wytycznych agencji rządowych i promowaniu alternatywnych metod żywieniowych.

Nowe wytyczne wyraźnie wywracają do góry nogami dotychczasowe zasady:

Koniec „wojny z tłuszczami nasyconymi”: Nowe zasady oficjalnie promują pełnotłusty nabiał (ang. full-fat dairy), jaja, mięso i zdrowe tłuszcze, spychając wysoko przetworzone węglowodany na dalszy plan.
Promowanie żywności nieprzetworzonej: Kampania kładzie nacisk na powrót do „prawdziwego jedzenia” (ang. real food) i wyeliminowanie z diety produktów wysoce przetworzonych, sztucznych barwników i dodatków.

I choć nowa piramida kładzie nacisk na tłuszcze mleczne, stała się też trampoliną dla zwolenników tego trendu. Sam Kennedy, ze swoim sceptycyzmem wobec oficjalnych instytucji sanitarnych, wielokrotnie krytykował państwowy nadzór nad niepasteryzowanym surowcem, co wielu konsumentów odczytało jako ciche, polityczne przyzwolenie na sięganie po surowe mleko prosto od krowy.

Pasteryzacja jako bariera ochronna

Z punktu widzenia naukowej wiedzy o przetwórstwie mleka i higienie żywności, rezygnacja z obróbki cieplnej usuwa kluczową barierę ochronną. Pasteryzacja polega na krótkotrwałym podgrzaniu surowca w celu zniszczenia groźnych dla ludzkiego organizmu patogenów.

Lekarze oraz naukowcy jednoznacznie wskazują, iż nie istnieją wiarygodne dowody naukowe na to, by surowe mleko miało wyższe wartości odżywcze lub lecznicze adekwatności w stosunku do mleka pasteryzowanego. Istnieje za to znacznie wyższe ryzyko zakażenia patogenami pochodzącymi z przewodu pokarmowego bydła, takimi jak:

Salmonella,
chorobotwórcze szczepy E. coli,
Campylobacter,
Listeria monocytogenes.

Są one szczególnie niebezpieczne dla dzieci, kobiet w ciąży, osób starszych oraz pacjentów z obniżoną odpornością.

30 milionów dolarów z surowego mleka

Jednym z symboli tego rynku jest kalifornijska firma Raw Farm, prowadzona przez Marka McAfee. Przedsiębiorstwo generuje rocznie około 30 milionów dolarów przychodu i przedstawia się jako lider rygorystycznych kontroli laboratoryjnych.

Nawet najbardziej wyśrubowane badania nie eliminują jednak ryzyka. Z ustaleń amerykańskiego serwisu śledczego ProPublica wynika, iż w historii Raw Farm dochodziło do uchybień – partie mleka z wykazanymi nieprawidłowościami bywały przeznaczane do produkcji serów dojrzewających ze świeżego surowca. Tymczasem naukowcy przypominają, iż sam proces dojrzewania sera nie gwarantuje wyeliminowania groźnych bakterii.

Ogniska zatruć pokarmowych (w tym wywołanych przez E. coli czy przypadki przenoszenia wirusów) były w ostatnich latach kilkukrotnie łączone z produktami tego dostawcy przez urzędy kontrolne (FDA i CDC).

Wniosek dla branży

Przykład z rynku amerykańskiego pokazuje, jak silny wpływ na decyzje zakupowe konsumentów mają trendy w mediach społecznościowych oraz zwroty w polityce państwowej. Chociaż promowanie pełnotłustego nabiału w nowej piramidzie żywieniowej USA może cieszyć hodowców bydła mlecznego, eksperci ds. bezpieczeństwa żywności przypominają jednoznacznie: technologia pasteryzacji powstała po to, by chronić zdrowie i życie konsumentów, a surowe mleko – niezależnie od mody – pozostaje produktem o wysokim ryzyku mikrobiologicznym.

Źródła:

agrarheute (Rohmilch-Boom in den USA: Warum Experten vor dem Trend warnen, aut. Wiebke Herrmann, 26.07.2026 r.)
USDA / HHS (Dietary Guidelines for Americans, komunikaty dot. nowej piramidy żywieniowej MAHA)
ProPublica (Mark McAfee Promotes the Wonders of Raw Milk…, raporty śledcze)
FDA / CDC (komunikaty sanitarno-epidemiologiczne USA)