Od 4 grudnia 2026 r. do 28 lutego 2027 r. w ZODIAKU Warszawskim Pawilonie Architektury będzie można zobaczyć pierwszą tak dużą w Polsce wystawę twórczości Iwony Buczkowskiej – architektki od pięciu dekad tworzącej we Francji, której projekty wyznaczają nowe kierunki myślenia o ekologicznej architekturze skoncentrowanej na człowieku. NIAiU jest partnerem wydarzenia.
Iwona Buczkowska. Architektka, projektantka, artystka. Studiowała na Politechnice Gdańskiej, jest absolwentką École Spéciale d’Architecture w Paryżu. W jej projektach miejsce prostopadłościanów i kątów prostych zajmują linia ukośna, łuk i trójkąt. Jej twórczość nastawiona jest na kontakt użytkownika z naturą i eksperymentowanie z formą: projektuje m.in. mieszkania-ogrody oparte na planach fraktalnych. We Francji zrealizowała liczne osiedla socjalne i budynki edukacyjne; wiele z nich wzniesiono z drewna. W centrum jej architektury pozostaje człowiek – jego potrzeby, relacje z innymi i sposób, w jaki doświadcza przestrzeni. Dlatego projekty Iwony Buczkowskiej można nazwać architekturą empatyczną. Troska jest zresztą wzajemna, ponieważ użytkownicy i użytkowniczki projektowanych przez nią przestrzeni okazują mocne przywiązanie do swojego miejsca zamieszkania. Niektóre z obiektów architektki są dzisiaj zagrożone wyburzeniem. To właśnie lokalne społeczności angażują się w obronę budynków, w których przez lata nawiązały między sobą silne więzi.
Dorobek Iwony Buczkowskiej zyskuje dziś coraz szersze uznanie. Od 2017 r. jej projekty są częścią wystawy stałej Muzeum Architektury i Dziedzictwa (Cité de l’Architecture et du Patrimoine) w Palais de Chaillot w Paryżu. W 2024 r. otrzymała Jane Drew Prize, międzynarodową nagrodę dla architektek, które promują innowacyjność, różnorodność i otwartość w architekturze. W Polsce wciąż jednak niewystarczająco dyskutujemy o jej twórczości. Wystawa w Warszawskim Pawilonie Architektury ZODIAK pozwala poznać nie tylko odważne projekty społeczne, ale także spojrzeć na nie w kontekście społeczno-politycznym. Dziś bowiem pytania o dalsze losy budynków projektowanych przez Iwonę Buczkowską, o ich użytkowanie, rewitalizację czy plany wyburzeń, stawiają nas w samym centrum najważniejszych problemów społecznych współczesnej Francji.
Na wystawie, dzięki uprzejmości architektki, pokazujemy bogaty wybór zdjęć i rysunków z jej prywatnego archiwum oraz makiety studyjne, które nigdy wcześniej nie opuszczały atelier Iwony Buczkowskiej w Ivry-sur-Seine. Towarzyszą im pamiątki pozyskane od mieszkańców i mieszkanek projektowanych przez nią osiedli, dokumentacja działalności lokalnych stowarzyszeń społecznych i artystycznych oraz efekty projektów studenckich – materiały audiowizualne, zdjęcia i rysunki – powstałe we współpracy z paryskimi uczelniami architektonicznymi ENSA Paris-Belleville i ENSA Paris-La Villette.






Program towarzyszący
- 5.12, godz. 12:00: oprowadzanie kuratorek po wystawie
- 6.12, godz. 16:00: wystąpienie Iwony Buczkowskiej w Audytorium Muzeum Sztuki Nowoczesnej, ul. Marszałkowska 103, Warszawa
- 9.01 i 20.02, godz. 12:30: warsztaty międzypokoleniowe w ZODIAKU
— audiodeskrypcja broszury wystawy dostępna po zeskanowaniu kodu QR przy wejściu
Autorzy i autorki wystawy
Kuratorki: Dorota Jędruch, Hanna Skąpska
Scenografia: Aleksandra Czupkiewicz
Identyfikacja wizualna: Joanna Smogorzewska
Produkcja: Malwina Bątruk
Patronat honorowy: Stowarzyszenie Architektów Polskich SARP
Partnerzy: Mazowiecka Okręgowa Izba Architektów Rzeczypospolitej Polskiej, Instytut Francuski w Polsce, Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki, Muzeum Architektury we Wrocławiu, ENSA Paris-Belleville, Paged Plywood
Dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego z Funduszu Promocji Kultury (program „Sztuki wizualne 2026”).







