Zmiana władzy na Węgrzech. Czy Polska będzie musiała walczyć o kapitał?

Po szesnastu latach rządów Orbán traci władzę na Węgrzech. Nie jest to tylko zmiana polityczna. To wydarzenie, które częściowo zmienia sposób, w jaki globalny kapitał ponownie spojrzy na cały region Europy Środkowo-Wschodniej.

Rynku nie interesuje, kto wygrał wybory. Interesuje go tylko to, co to oznacza dla pieniędzy. Dlatego jeszcze zanim pojawią się pierwsze decyzje nowego rządu i zanim zobaczymy jakiekolwiek realne zmiany w gospodarce, kapitał już reaguje.

Giełda wzrosła. Waluta się umacnia, a narracja się zmienia. Najważniejsze pytanie z perspektywy inwestora z Polski brzmi: czy Węgry po takiej zmianie zaczynają realnie konkurować z nami o kapitał?

Jeśli tak, to dla wielu inwestorów w tym regionie może to być moment, który zmieni zasady gry. Rozłóżmy to na czynniki pierwsze.

Zmiana władzy na Węgrzech. Czy Polska będzie musiała walczyć o kapitał?

Koniec epoki Orbána i pierwsza reakcja rynku

Po szesnastu latach nieprzerwanych rządów Viktor Orbán i jego partia Fidesz oddają władzę na Węgrzech. Ostatnie 15 lat, a zwłaszcza ostatnie 5, przyzwyczajało Europę do tego, iż Węgry są krajem nieprzewidywalnym i idącym bardzo specyficzną, kontrowersyjną ścieżką gospodarczą.

Szesnaście lat w polityce to epoka. W tym czasie zdążyło dorosnąć całe pokolenie Węgrów, którzy nie znali innego lidera niż Orbán. Tym większa jest to zmiana. Zwycięstwo partii Tisza to zwrot w całej polityce zagranicznej, gospodarczej i instytucjonalnej Węgier.

Od poniedziałkowego ranka giełda w Budapeszcie zaliczyła wystrzał o +5% i znalazła się na nowych szczytach wszech czasów. Tak mógłby brzmieć nagłówek w mass mediach, ale realnie węgierski rynek już od kilku lat radzi sobie bardzo dobrze. Od samego początku 2026 roku BUX dał zarobić już około 23%. Znacznie lepiej niż polski WIG20 i S&P 500.

Od 3 lat wzrósł o 226%, a w ujęciu 10-letnim o 430%. Węgierska giełda od dawna radziła sobie lepiej niż polska. To także efekt niższej płynności. O wiele łatwiej było kapitałowi podnosić BUX niż WIG20.

Okej, ale to, iż coś wcześniej rosło, nie oznacza, iż teraz nie może rosnąć bardziej. Zwłaszcza iż gdyby rynek w zmianie władzy upatrywał problemu, to nie zaliczyłby +5%.

Tym bardziej iż przez ostatnie lata Węgry były dla globalnego kapitału krajem trochę „specjalnej troski”. Inwestorzy zagraniczni nie palili się do tego, żeby kupować bank OTP czy koncern paliwowy MOL.

Rządy Fideszu w ostatnich latach nie należały do najbardziej przewidywalnych. Nagłe podatki sektorowe nakładane z dnia na dzień, manualne sterowanie cenami paliw czy żywności, wieczny konflikt z Brukselą. Dla większego kapitału wchodzenie w taki rynek było zabawą na polu minowym.

Zmiana rządu oczywiście nijak nie oznacza pierwszego dnia, iż te miny znikają, ale inwestorzy mogą ponadto dyskontować, iż to być może nastąpi. Gospodarka Węgier od pewnego czasu nie radzi sobie wybitnie. Teraz może dostać dodatkowego kopa w postaci przede wszystkim odblokowania ogromnych środków z Unii Europejskiej, które mogą pomóc rozpędzić tę gospodarkę. To dlatego giełda podrosła, a waluta wyraźnie się umocniła względem euro i dolara.

Rynek to mechanizm, który patrzy w przyszłość. Dzisiejsza euforia nie wynika z tego, iż gospodarka Węgier nagle, w ciągu jednej nocy, stała się zdrowa. Po prostu podskoczyła szansa na to, iż być może coś się w niej zmieni.

Jak Orbán „zabetonował” gospodarkę Węgier

Dlaczego ta zmiana jest aż tak istotna dla rynków finansowych? Musimy tutaj cofnąć się o te 16 lat i przyjrzeć się temu, jak Viktor Orbán zabetonował gospodarkę.

Na Węgrzech to, co Orbán nazywał „demokracją nieliberalną”, w praktyce oznaczało stworzenie układu, w którym państwo i partia stały się jednością.

Skutki były fatalne dla prestiżu Węgier na arenie międzynarodowej. Parlament Europejski formalnie określał je mianem „autokracji wyborczej” i „systemu hybrydowego”, a nie pełnej demokracji.

Raport BTI, badający jakość wyborów na Węgrzech od ponad 20 lat, pokazuje, iż na przestrzeni tych dwóch dekad ocena jakości wyborów spadła z 10, co jest maksymalną liczbą punktów, do 6.

Taka etykieta oznacza realne straty finansowe. Kiedy kraj traci status stabilnej demokracji, to część zagranicznego kapitału ma po prostu formalny zakaz lokowania tam pieniędzy. Węgry stały się dla jego części krajem wyższego ryzyka.

12 kwietnia symbolicznie zrywa z tym modelem. Symbolicznie, bo równie dobrze nowa partia może przecież robić dokładnie to samo. To okaże się dopiero po fakcie.

Tym bardziej iż zwycięska Tisza też zdobyła większość konstytucyjną. Dzięki zdobyciu ponad dwóch trzecich mandatów nowa koalicja dostaje do ręki klucz, który pasuje do wszystkich zamków.

W teorii więc proces „odbetonowania” Węgier może zająć rok, a nie przeciągać się na dekady. Wielu komentatorów politycznych będzie doszukiwać się przyczyn porażki Orbána w kwestiach ideologicznych, ale patrząc na ten temat przez pryzmat liczb, widać, iż system pękł przede wszystkim pod ciężarem nieudolności gospodarczej.

Dołącz do nas na X oraz YouTube i bądź na bieżąco!

Obserwuj

Subskrybuj

Gospodarka Węgier pod presją inflacji i drogich pieniędzy

Na Węgrzech wydarzyło się to, co w politologii często określa się mianem „zwycięstwa lodówki nad telewizorem”. Przez lata propaganda w mediach publicznych mogła odnosić sukcesy, ale w starciu z paragonem w sklepie spożywczym stała się po prostu bezsilna. Węgry pod koniec rządów Fideszu stały się negatywnym bohaterem niemal wszystkich zestawień makroekonomicznych w Europie, a życie przeciętnego obywatela stało się po prostu uciążliwie drogie.

Największym gwoździem do trumny była inflacja, która na Węgrzech przez długi czas była najwyższa w całej Unii Europejskiej, momentami przekraczając barierę 25%. choćby w ostatnich latach, kiedy inflacja w całym regionie już się obniżyła, to na Węgrzech była wyjątkowo uciążliwa i jeszcze w październiku ubiegłego roku przekraczała 4%. Tak naprawdę dopiero w ostatnich miesiącach spadła w okolice celu inflacyjnego.

Dla porównania w Polsce w ubiegłym roku inflacja już oscylowała w okolicach celu, a w czasie peaku wzrost cen nie przekroczył u nas nigdy 19% rok do roku.

Inflacja to jednak nie wszystko. Za ogromnym wzrostem cen poszły oczywiście stopy procentowe, które ograniczały konsumpcję obywateli i inwestycje firm. W ubiegłej dekadzie Polska miała wyższe stopy procentowe od Węgier. Natomiast od wybuchu pandemii jest na odwrót i to Węgry mają wyższe stopy procentowe. Tak duża zmiana musiała uderzyć w portfele i ograniczyć wzrost gospodarczy. Jakby tego było mało, Polska znajduje się już w cyklu obniżek ze stopą procentową na poziomie 3,75%. Tymczasem na Węgrzech stopy od 2024 roku są cały czas powyżej 6%.

To wszystko miało przełożenie na wzrost gospodarczy, a adekwatnie jego brak. Od trzech lat węgierska gospodarka praktycznie tkwi w stagnacji. W 2025 roku urosła jedynie o 0,4%. Polskie PKB urosło w tym czasie o 3,6%.

Gospodarka Orbána nie przetrwała stress testu pandemii, a potem wojny na wschodzie. O ile w ubiegłej dekadzie sobie jakoś radziła, o tyle kiedy pojawiły się problemy, to wywołały one efekt domina, z którego kraj nie potrafi się podnieść do dziś.

Ręczne sterowanie gospodarką i słabnący forint

W dużym stopniu winne temu jest manualne sterowanie gospodarką. Rząd Orbána uwierzył, iż może dekretem pokonać prawa popytu i podaży. Wprowadzono ceny maksymalne na paliwo i podstawowe produkty spożywcze, jak cukier, mąka czy olej. Efekt był łatwy do przewidzenia dla wszystkich, kto choć trochę zna się na ekonomii: towary zaczęły znikać z półek, na stacjach benzynowych brakowało paliwa, a mniejsi handlowcy zaczęli bankrutować. Żeby odrobić straty na produktach z „zamrożoną” ceną, sklepy drastycznie podniosły ceny wszystkiego innego. To doprowadziło do sytuacji, w której Węgrzy zaczęli masowo jeździć na zakupy do sąsiedniej Słowacji czy Rumunii, bo tam było taniej.

Orbán wprowadzał też podatki od nadmiarowych zysków, które uderzały w banki, sieci handlowe, firmy telekomunikacyjne i linie lotnicze – zwykle te z kapitałem zagranicznym, żeby pokazać, jak to nie daje się oszukiwać złym zagranicznym korporacjom. Oficjalnie miało to chronić węgierskie rodziny, ale w praktyce te koszty i tak zostały przerzucone na klientów.

Forint, czyli węgierska waluta, również nie pomagał. Przez lata systematycznie tracił na wartości właśnie dlatego, iż kapitał zagraniczny uciekał z tego kraju. To sprawiało, iż wszystko, co Węgry musiały importować – od energii po elektronikę – stawało się coraz droższe i dodatkowo napędzało inflację.

Ludzie poczuli, iż mimo obietnic o potędze i suwerenności ich realny poziom życia zaczął odstawać od sąsiadów. Ta frustracja ekonomiczna stała się paliwem dla opozycji.

Środki z Unii Europejskiej jako potencjalny game changer

Dziś rynek czuje zapach kasy z Brukseli, która przez lata była zamrożona z powodu sporu o praworządność na Węgrzech. Mowa tutaj o kwotach rzędu blisko 20 miliardów euro. Dla gospodarki wielkości Węgier to nie jest po prostu „dodatek do budżetu”, ale potężna kroplówka, która może całkowicie zmienić obraz makroekonomiczny kraju w ciągu zaledwie kilku kwartałów. Dla lepszego punktu odniesienia – PKB Węgier to około 220 miliardów euro, czyli mówimy tu o 10% rocznego PKB.

To też potencjalnie spory bezpośredni napływ twardej waluty. Żeby wydać te miliardy euro na lokalne inwestycje, państwo będzie musiało je wymienić na forinty, co tworzy naturalny, ogromny popyt na węgierską walutę i sprawia, iż forint staje się mocniejszy i stabilniejszy, zwłaszcza w stosunku do euro. Dzięki temu inflacja zagranicznych produktów wraca pod kontrolę, a bank centralny może szybciej obniżać stopy procentowe.

Te pieniądze oznaczają też spory program inwestycyjny bez zadłużania państwa. Infrastruktura, modernizacja energetyki, cyfryzacja – to wszystko może zostać sfinansowane z zewnętrznej kasy.

Inwestorzy doskonale wiedzą, iż zmiana władzy to dla Komisji Europejskiej sygnał do odkręcenia kurka z kasą. Chociażby w geście dobrej woli. Możesz się na to oburzać, ale kilka to zmieni. Dla giełdy w Budapeszcie to sytuacja „win-win”. Firmy budowlane liczą na nowe kontrakty, a banki na większy ruch w gospodarce.

Przez zwłaszcza ostatnie lata rządów Fideszu Węgry nauczyły się żyć w pewnym izolacjonizmie finansowym, co było drogie i nieefektywne. Dzisiaj rynek dyskontuje koniec tej izolacji.

Czy Węgry zaczynają konkurować z Polską o kapitał?

Tylko iż z perspektywy inwestora najważniejsze pytanie brzmi teraz: czy Węgry realnie zaczynają konkurować z Polską o kapitał? Narracja medialna będzie tu prosta: „kapitał wraca do Węgier”, czyli „ktoś musi ten kapitał stracić”.

Tyle iż rynek nie działa zero-jedynkowo. Po pierwsze ważna jest skala. Węgierski rynek kapitałowy jest bardzo mały i ekstremalnie skoncentrowany.

MSCI Hungary to de facto trzy spółki, gdzie jeden bank stanowi ponad 70% całego indeksu. To oznacza jedną bardzo istotną rzecz: tam fizycznie nie da się ulokować dużego kapitału.

Dla dużych funduszy to nie jest kwestia opinii, tylko matematyki. o ile zarządzasz miliardami dolarów, to nie jesteś w stanie „wejść” w taki rynek bez:
• podbijania ceny przeciwko sobie
• i bez problemów z wyjściem z pozycji

Czyli Węgry mogą rosnąć bardzo dynamicznie, ale przy relatywnie niewielkich przepływach. To jest dokładnie odwrotność Polski. Polska nie rośnie tak spektakularnie w krótkim terminie, ale jest rynkiem, który jest w stanie absorbować duży kapitał. To jest kluczowe. Po drugie ważna jest struktura rynku.

W Polsce mamy większą liczbę spółek, większą dywersyfikację sektorową, większy free float i dużo większą płynność.

To sprawia, iż dla globalnych inwestorów Węgry są raczej taktycznym tradem na sentyment, a Polska jest dalej strategiczną ekspozycją na region.

Skąd naprawdę może napłynąć kapitał do regionu CEE

Skąd realnie może przyjść kapitał? Najczęściej pada założenie, iż skoro jedni rosną, to kapitał odpłynie z Polski. W praktyce przepływy działają inaczej. Kapitał do emerging markets najczęściej nie pochodzi z innych emerging markets, tylko z redukcji pozycji w:
• USA
• rynkach rozwiniętych
• albo innych regionach EM, które przestają być atrakcyjne

Czyli jeżeli zobaczymy większe flow do regionu CEE, to bardziej prawdopodobny scenariusz jest taki, iż Polska i Węgry rosną razem, ale z różnych powodów.

Węgry przez re-rating po zmianie politycznej, powrót kapitału „risk-on” i napływ środków z UE. Tymczasem Polska, bo jest skala rynku, stabilniejsza struktura i możliwość ulokowania dużych pieniędzy.

Węgry mogą być bardzo dobrym „trade’em”, ale to nie jest i nie będzie rynek, który nagle stanie się fundamentem portfeli globalnych inwestorów. Węgierska giełda może dostać dodatkowy bonus za zmianę kierunku politycznego, ale to Polska przez cały czas będzie głównym miejscem, gdzie ten kapitał zostanie na dłużej.

Co z tego wynika dla inwestorów z Polski

Na koniec dnia to nie jest choćby historia o polityce, ale właśnie o kapitale i tym, jak gwałtownie potrafi zmienić kierunek, kiedy tylko pojawi się choćby cień szansy na lepsze warunki do zarabiania.

Węgry dostają dziś dodatkowy kredyt zaufania od rynku. „Może” wystarcza, żeby wyceny poszły w górę. Rynek jednak bardzo gwałtownie weryfikuje takie historie.

Jeśli za narracją nie pójdą realne działania, to ten sam kapitał, który dziś wchodzi, jutro równie gwałtownie może wyjść. Węgry mogą być dobrym, krótkoterminowym trade’em, ale choćby zmiana polityczna nie zmienia tego, iż w długim terminie to skala, płynność i struktura rynku dalej będą decydować o tym, gdzie kapitał zostaje na lata. Polska dalej ma tutaj wyraźną przewagę.

Do zarobienia,
Piotr Cymcyk

• YouTube
• X
• Facebook
• LinkedIn
• TikTok

• Wyświetl ten post na Instagramie

  Instagram