7,2 mld zł CIT i niższe ceny. Lokalny i krajowy wymiar działalności Biedronki w świetle danych [RAPORT]

GRAPE wraz z ekspertami opublikował raport o rozwoju sektora handlu detalicznego w Polsce i o wpływie największej sieci handlowej w Polsce – Biedronki – na procesy zachodzące w tym sektorze i w całej naszej gospodarce ostatnich 30 lat. Opracowanie obejmuje najważniejsze zagadnienia, takie jak kształtowanie cen, jakość rynku pracy oraz konkurencyjność sektora detalicznego.

Wyniki analiz pokazują, iż skala i efektywność działania jednego przedsiębiorstwa mogą oddziaływać na funkcjonowanie całego rynku. Jednym z najbardziej widocznych efektów tego wpływu są ceny. W latach 2015–2024 ceny żywności w Biedronce rosły łącznie o 25 punktów procentowych wolniej niż w reszcie gospodarki, co oznacza, iż roczna dynamika tych cen była niższa o około 0,6 punktu procentowego.

Raport osadza rozwój Biedronki w szerokim kontekście transformacji gospodarczej Polski – od lat 90., kiedy powstawały pierwsze sklepy sieci, przez okres poakcesyjnego wzrostu po wejściu do Unii Europejskiej, aż po współczesne wyzwania związane z cyfryzacją i globalnymi szokami takimi jak pandemia koronawirusa czy wybuch wojny w Ukrainie.

Punkt styku

Dziś Biedronka stanowi jeden z najważniejszych punktów styku między konsumentem a gospodarką – przez jej sklepy przepływa istotna część wydatków gospodarstw domowych. Skala działalności przekłada się bezpośrednio na efektywność operacyjną oraz zdolność do wywierania presji konkurencyjnej na cały rynek detaliczny.

Jednym z najbardziej widocznych efektów tej skali jest wpływ na ceny. Zespół GRAPE pokazuje, iż od 2015 roku Biedronka odgrywa istotną rolę w ograniczaniu tempa wzrostu cen żywności w Polsce. Dzięki efektywnemu zarządzaniu łańcuchem dostaw oraz silnej pozycji negocjacyjnej sieć przekłada swoją skalę na niższe ceny dla konsumentów, jednocześnie wpływając na strategie cenowe całego rynku.

– Ceny żywności w Polsce pozostają niższe niż w innych krajach UE, choćby w naszym regionie. Częściowo może być to związane z dużym sektorem rolnictwa i przetwórstwa spożywczego w Polsce. Ale badanie na danych Biedronki pokazało, iż trzymanie cen w ryzach przez tę sieć namacalnie obniża inflację cen żywności w Polsce – komentuje prof. Joanna Tyrowicz, współautorka badania.

Raport zwraca również uwagę na wkład firmy w finanse publiczne. W latach 2012–2024 Biedronka zapłaciła około 7,2 mld zł podatku CIT, co czyni ją jednym z największych podatników w Polsce i podkreśla jej znaczenie dla budżetu państwa.

Hamulcowy inflacji

W warunkach rosnącej inflacji znaczenie tego mechanizmu staje się szczególnie wyraźne. Jak pokazano w raporcie, ceny w Biedronce – uwzględniające promocje i sprzedaż produktów marek własnych – rosły wolniej niż średni wskaźnik cen żywności publikowany przez GUS, co potwierdza efekt „hamulca inflacji” w tej kategorii.

– Kwota podatków wpłaconych przez Biedronkę jest wysoka, ale jej prawdziwą wagę poznamy, gdy uświadomimy sobie, jak wielka część z tych podatków pozostaje do dyspozycji samorządów lokalnych – dodaje prof. Łukasz Rachel, współautor raportu.

Jednocześnie działalność sieci ma silny wymiar lokalny. Każdy sklep to miejsca pracy, kooperacja z dostawcami oraz impuls rozwojowy dla regionów. W wielu częściach kraju obecność Biedronki przyczyniła się do poprawy jakości zatrudnienia i stabilności dochodów, pokazując, iż duży podmiot może realnie podnosić standardy rynku pracy.

Dalysz rozój sektora

Raport GRAPE wykracza poza analizę bieżącego wpływu. Autorzy wskazują także możliwe kierunki rozwoju sektora handlu detalicznego – od rosnącej roli efektywności i skali, po konieczność adaptacji do zmian demograficznych i technologicznych. Co istotne, część wniosków podważa intuicyjne założenia dotyczące wpływu dużych graczy na rynek.

– Tego rodzaju kooperacja naukowców i biznesu jest częsta w innych krajach, jej zaproponowanie w Polsce, w naszym rodzimym kontekście i z pełną otwartością do pracy z danymi to fantastyczny przykład jak wiele firma może zdziałać obok swojej głównej działalności i jak cenne wnioski może dać dla gospodarki, korzystając jednocześnie na sugestiach ze strony naukowców – uważa prof. Marcin Kacperczyk, członek Rady Naukowej GRAPE i współautor raportu.

– Raport, który otrzymaliśmy, stanowi dla nas mapę – pokazuje nie tylko drogę, jaką przeszliśmy przez 30 lat obecności na polskim rynku, ale także to, jak może wyglądać handel jutra. Wnioski jasno wskazują, jak duże znaczenie Biedronka ma dla społeczeństwa i jak – m.in. dzięki polityce cenowej – wpływa na portfele Polaków. To nie przypadek, iż analiza danych potwierdza, iż nasza sieć utrzymuje najniższe ceny w długim okresie w niemal wszystkich kategoriach produktów. Nasz wpływ jest również istotny z punktu widzenia finansów publicznych – jesteśmy największym płatnikiem CIT wśród sieci handlowych – podsumowuje Arkadiusz Mierzwa, dyrektor ds. korporacyjnych w sieci Biedronka.

Wnioski z raportu pokazują, iż duże przedsiębiorstwa mogą pełnić rolę nie tylko uczestników rynku, ale także jego stabilizatorów i współtwórców – wpływając na konkurencyjność, poziom cen, rynek pracy oraz kierunki rozwoju całej gospodarki.