Cena mleka: Światowy spadek indeksu FAO kontra odbicie na giełdzie GDT, słabszy złoty i polski skup

Zdjęcie: Indeks cen mleka/nabiału FAO

Cena mleka i nabiału: Sytuacja na globalnym i krajowym rynku nabiału pozostaje mocno zróżnicowana. Z jednej strony światowy indeks cen FAO zalicza spadek napędzany przecenami tłuszczów i serów, z drugiej – nowozelandzka giełda GDT wyznacza wzrostowy kierunek dla notowań proszków. Istotnym wsparciem dla polskiego sektora przetwórczego staje się również osłabienie rodzimej waluty, które poprawia opłacalność eksportu i amortyzuje spadki w skupie.

Indeks cen mleka i nabiału FAO w dół

Światowy Indeks Cen Mleka FAO wyniósł w październiku średnio 117,8 pkt., co oznacza spadek o 1,1% w stosunku do września oraz aż o 16,9% poniżej poziomu sprzed roku. Październikowa zniżka była przede wszystkim efektem spadków cen masła i serów na rynkach międzynarodowych. W skali roku notowania masła osłabiły się o 31,1%, a serów o 29,3%. Spadki te wynikały z wysokiej podaży oraz umiarkowanego popytu zakupowego, szczególnie w Unii Europejskiej, gdzie spory poziom zapasów masła i serów ciążył na cenach pomimo wyhamowania dynamiki produkcji mleka. Dodatkową presję wywierała konkurencyjna oferta eksportowa ze Stanów Zjednoczonych.

Przeciwwagą dla spadków tłuszczów i serów był silny wzrost notowań odtłuszczonego mleka w proszku (SMP), które podrożało aż o 45,8% w porównaniu do października 2025 r., wspierane przez stabilny popyt importowy i ograniczoną podaż surowca do szybkiej dostawy.

Giełda GDT sygnalizuje wzrosty

Odmienne, bardziej optymistyczne akcenty przyniosły wyniki listopadowego przetargu na nowozelandzkiej giełdzie Global Dairy Trade (GDT Event 415 z 3 listopada 2026 r.). Ogólny indeks cenowy wzrósł o 3,0% (do 4 166 USD/t), co stanowiło trzeci z kolei wzrostowy przetarg. Wszystkie dwie sesje październikowe na giełdzie były również wzrostowe.

Wzmocnienie indeksu GDT na listopadowej sesji to zasługa wyraźnych podwyżek cen serów i proszków:

• Cheddar: +8,6% (do 3 970 USD/t)
• Pełne mleko w proszku (WMP): +5,9% (do 3 971 USD/t)
• Mozzarella: +5,8% (do 4 104 USD/t)
• Odtłuszczone mleko w proszku (SMP): +3,1% (do 4 109 USD/t)

W ujęciu produktowym osłabienie dotyczyło natomiast segmentu tłuszczowego – cena masła spadła o 4,7% (do 4 503 USD/t), a bezwodnego tłuszczu mlecznego (AMF) o 3,2% (do 5 306 USD/t).

Cena mleka w Polsce – osłabienie złotego i oczekiwanie na kolejne podwyżki w raporcie GUS

Na tym tle dane z polskiego rynku skupu za wrzesień wykazały sezonową dynamikę wzrostową. Z danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, iż przeciętna cena mleka w skupie wyniosła 187,11 zł/1 hl, co oznacza wzrost o 6,0% m/m, ale wciąż spadek o 16,3% w ujęciu rocznym.

Kluczowym wsparciem dla krajowych mleczarni pozostaje relatywnie słaby złoty. Osłabienie krajowej waluty istotnie poprawia konkurencyjność cenową polskich przetworów na rynkach zagranicznych i podnosi rentowność wysyłek eksportowych w przeliczeniu na PLN. Daje to podmiotom skupowym większą przestrzeń do utrzymywania i podnoszenia stawek dla dostawców surowca. W efekcie istnieje spora szansa, iż w najbliższym raporcie GUS za październik zobaczymy kontynuację tego trendu i dalszy wzrost średniej krajowej ceny skupu mleka.

Polski rynek surowca cechuje się przy tym wyraźnym zróżnicowaniem regionalnym (wrzesień):

• Liderem stawki pozostaje województwo podlaskie, gdzie cena mleka jako jedyna w kraju przekroczyła granicę 200 zł i ukształtowała się na poziomie 201,45 zł/1 hl.
• Powyżej średniej krajowej uplasowały się jeszcze tylko trzy województwa: warmińsko-mazurskie (188,92 zł/1 hl), mazowieckie (187,52 zł/1 hl) oraz lubelskie (187,48 zł/1 hl).
• Najniższe stawki odnotowano w województwie łódzkim (172,08 zł/1 hl) oraz pomorskim (176,87 zł/1 hl).

Krajowa cena mleka wykazuje zatem rozpiętość niemal 30 zł na 1 hl pomiędzy podlaskim zagłębiem a Polską Centralną, przy czym połączenie sprzyjających kursów walutowych oraz odbicia notowań proszków na giełdach światowych powinno wspierać krajowe podmioty skupowe w kolejnych miesiącach.

Analiza Agro Profil na podstawie danych: GUS, GDT, GUS