Młodzi rolnicy pod presją. KRIR chce zmiany zasad dopłat

Rosnące koszty produkcji, spadające ceny plonów i problemy ze sprzedażą – w takich realiach młodzi rolnicy próbują dziś utrzymać swoje gospodarstwa. Krajowa Rada Izb Rolniczych nie ma wątpliwości: obecne przepisy programu wsparcia nie przystają do rzeczywistości. Dlatego 25 marca 2026 r. zarząd KRIR wystąpił do Ministra Rolnictwa o pilną zmianę zasad programu „Premie dla młodych rolników”.

Młodzi rolnicy pod presją. KRIR chce zmiany zasad dopłat

Problem: sztywny próg 60% przychodów

Dziś beneficjenci programu WPR 2023–2027 muszą spełnić jeden z kluczowych warunków:
przez co najmniej 5 lat utrzymywać minimum 60% swoich dochodów z gospodarstwa rolnego.

W teorii – to sposób na zapewnienie, iż wsparcie trafia do aktywnych rolników. W praktyce – jak wskazuje KRIR – to wymóg coraz trudniejszy do spełnienia.

Rzeczywistość gospodarstw: koszty rosną, dochody maleją

Sytuacja na rynku rolnym w ostatnich miesiącach wyraźnie się pogorszyła. najważniejsze problemy to:

• wzrost cen paliwa rolniczego,
• drożejące nawozy,
• niskie ceny skupu,
• trudności ze sprzedażą płodów rolnych.

Do tego dochodzi presja ze strony importu. Otwarcie rynku UE na produkty z państw trzecich, w tym z Ukrainy i państw Mercosur, dodatkowo destabilizuje ceny i ogranicza możliwości sprzedaży.

Efekt? Dochody z produkcji rolniczej stają się coraz mniej przewidywalne.

Praca poza gospodarstwem już koniecznością

KRIR podkreśla wprost: w obecnych warunkach wielu młodych rolników musi szukać dodatkowego źródła dochodu poza gospodarstwem.

To nie wybór, a konieczność:

• utrzymania rodziny,
• zachowania płynności finansowej,
• dalszego prowadzenia produkcji rolnej.

Problem w tym, iż taka decyzja może oznaczać niespełnienie wymagań programu i ryzyko utraty wsparcia.

KRIR: przepisy oderwane od realiów

W swoim wystąpieniu samorząd rolniczy jasno wskazuje, iż obecne regulacje są zbyt sztywne i nie uwzględniają zmieniającej się sytuacji rynkowej.

Dlatego KRIR wnioskuje o:
wprowadzenie odstępstwa od obowiązku utrzymania 60% przychodów z rolnictwa przez 5 lat.

Zdaniem organizacji, bez takiej zmiany wielu młodych rolników znajdzie się w sytuacji bez wyjścia – między koniecznością dorabiania a ryzykiem utraty wsparcia.

Stawka jest wysoka: przyszłość młodych gospodarstw

Program „Premie dla młodych rolników” miał być impulsem rozwojowym i zachętą do pozostania na wsi. Dziś jednak sztywne wymogi mogą działać odwrotnie – zniechęcać i blokować rozwój.

Jeśli postulaty KRIR nie zostaną uwzględnione, skutki mogą być poważne:

• ograniczenie inwestycji w gospodarstwach,
• rezygnacja z prowadzenia działalności rolniczej,
• odpływ młodych ludzi z rolnictwa.

Czas na decyzję resortu

Piłka jest teraz po stronie Ministerstwa Rolnictwa. Rolnicy czekają na odpowiedź, bo – jak pokazuje obecna sytuacja – utrzymanie gospodarstwa wymaga dziś większej elastyczności niż zapisano w przepisach.

Jedno jest pewne: bez dostosowania zasad do realiów rynkowych wsparcie może stać się dla wielu nie pomocą, a dodatkowym obciążeniem.