Zdjęcie: Aktywny Rolnik trafił do prac sejmowych

Status Aktywnego rolnika i zakaz sprzedaży ziemi uchwalone! 23 stycznia 2026 roku zapisze się na kartach historii polskiego rolnictwa jako dzień wielkich porządków. Sejm RP przyjął dwie najważniejsze ustawy, które mają być fundamentami nowej siły polskiej wsi: definicję aktywnego rolnika oraz przedłużenie zakazu sprzedaży państwowej ziemi o kolejną dekadę.

– Obiecywałem porządkowanie polskiej wsi i dzisiaj ta obietnica staje się konkretem. Robimy, nie gadamy – skomentował na gorąco minister rolnictwa Stefan Krajewski, podkreślając, iż to finał intensywnego, półrocznego maratonu legislacyjnego.

„Aktywny rolnik” – koniec z „dopłatami do ugorów”

Największą rewolucję w portfelach i dokumentacji przynosi ustawa o wsparciu rolników aktywnych zawodowo. To bezpośrednia odpowiedź na wieloletnie postulaty środowisk rolniczych, by unijne i krajowe środki trafiały do tych, którzy faktycznie brudzą ręce pracą na roli, a nie tylko posiadają akt własności ziemi.

Co zmienia nowa ustawa?

• Weryfikacja realnej działalności: Koniec z martwymi przepisami. Teraz status aktywnego rolnika będzie oparty na obiektywnych kryteriach: kosztach bezpośrednich lub przychodach z rolnictwa.
• Elastyczność dowodowa: Rolnik sam wybierze sposób udokumentowania aktywności, korzystając z szerokiego katalogu dokumentów.
• Automatyzm dla producentów: Spółdzielnie, grupy producentów oraz rolnicy hodujący zwierzęta (przy zachowaniu minimalnej obsady) status „aktywnego” otrzymają z urzędu.
• Rejestr w ARiMR: Powstanie oficjalny rejestr rolników aktywnych zawodowo, który będzie kluczem do przyznawania pomocy krajowej.

Ważne dla małych gospodarstw: W 2026 roku obowiązywać będą przepisy przejściowe. Gospodarstwa, które w 2025 roku otrzymały płatności do kwoty 1125 euro (ok. 600 tys. rolników), zostaną uznane za aktywne automatycznie.

Nowe przepisy mają wejść w życie 15 marca 2026 r., czyli w dniu startu naboru wniosków o dopłaty bezpośrednie.

Ziemia zostaje w polskich rękach – kolejne 10 lat ochrony

Drugim filarem sejmowych decyzji jest przedłużenie wstrzymania sprzedaży nieruchomości z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (ZWRSP). Obecne przepisy wygasają z końcem kwietnia 2026 roku – nowa ustawa przesuwa tę granicę do 30 kwietnia 2036 roku.

Dzierżawa zamiast kredytu

Resort rolnictwa podtrzymuje kurs na dzierżawę jako główną formę gospodarowania państwową ziemią. Ma to chronić rolników przed wpadaniem w spiralę zadłużenia przy próbach wykupu gruntów po wyśrubowanych cenach rynkowych.

Kluczowe zmiany w obrocie ziemią:

1. Limit bez zgody Ministra: Zwiększono z 2 ha do 5 ha limit powierzchni, którą KOWR może sprzedać bez oficjalnej zgody Ministra Rolnictwa. Ma to odblokować sprzedaż małych działek i nieruchomości z zabudowaniami wymagającymi remontu.
2. Ochrona przed spekulacją: Nowe przepisy mają skuteczniej blokować wykup ziemi przez podmioty niezwiązane z produkcją rolną.

Ustawa została przyjęta miażdżącą większością głosów (427 „za”). Teraz trafi do Senatu, a następnie na biurko Prezydenta Karola Nawrockiego.

Podsumowanie: Co to oznacza dla Twojego gospodarstwa?

Przyjęte zmiany to jasny sygnał: państwo chce premiować towarową produkcję rolną. Choć minister Krajewski zapewnia, iż małe gospodarstwa nie zostaną wykluczone, wprowadzenie „rejestru aktywnego rolnika” to krok w stronę profesjonalizacji zawodu. Warto już teraz zacząć gromadzić dokumentację kosztową, by od marca 2026 r. bez problemu potwierdzić swój status w ARiMR.

Czy zmiany w definicji aktywnego rolnika rzeczywiście wyeliminują „wirtualnych rolników”? Będziemy to dla Was monitorować na łamach Agroprofilu.

Źródło: MRiRW