Rząd zaskarży umowę UE–Mercosur do TSUE!

Rząd przyjął wniosek o zaskarżenie umowy UE–Mercosur do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Informację przekazał minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski podczas spotkania z przedstawicielami izb rolniczych w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi. To jedna z najważniejszych decyzji politycznych ostatnich tygodni z punktu widzenia polskiego rolnictwa i ochrony krajowego rynku żywności.

Rząd zaskarży umowę UE–Mercosur do TSUE!. Fot. MRiRW

– O to zabiegałem i to się dzieje. Rząd przyjął wniosek o zaskarżenie umowy Mercosur do Trybunału Sprawiedliwości UE! Walczymy, by z Ameryki Południowej do Polski nie trafiała żywność, która nie spełnia unijnych norm. Dbamy o zdrowie konsumentów i konkurencyjność polskich gospodarstw – powiedział minister Stefan Krajewski.

Mercosur pod lupą TSUE. Rolnicy od miesięcy alarmowali

Spór o umowę UE–Mercosur od dawna budzi duże emocje w środowisku rolniczym. Rolnicy obawiają się przede wszystkim napływu produktów rolnych z Ameryki Południowej. Te produkty mogą być wytwarzane przy innych standardach środowiskowych, sanitarnych i produkcyjnych niż obowiązujące w Unii Europejskiej.

Dla polskich gospodarstw problem jest zasadniczy: jeżeli europejski rolnik musi spełniać wysokie wymagania dotyczące jakości, dobrostanu, ochrony środowiska i bezpieczeństwa żywności, to importowana żywność również powinna podlegać porównywalnym zasadom. W przeciwnym razie konkurencja nie jest równa.

Minister rolnictwa podkreślił, iż celem skargi jest ochrona konsumentów oraz konkurencyjności gospodarstw.

– Rząd przyjął wniosek o zaskarżenie umowy UE-Mercosur do Trybunału Sprawiedliwości UE. Walczymy, aby żywność, która nie spełnia unijnych norm nie trafiała do Polski. Naszym celem jest troska o zdrowie konsumentów i konkurencyjność polskich gospodarstw. O to zabiegałem i to się dzieje – zaznaczył Stefan Krajewski.

Spotkanie z izbami rolniczymi. Na stole susza, przymrozki i koszty produkcji

Decyzja w sprawie Mercosur była jednym z najważniejszych tematów spotkania ministra z przewodniczącymi wojewódzkich izb rolniczych. Rozmowy dotyczyły jednak znacznie szerszego katalogu problemów, z którymi mierzą się gospodarstwa.

Omawiano m.in. mechanizmy pomocy po tegorocznych przymrozkach i suszy, sytuację rynkową, koszty produkcji oraz zasady dzierżawy gruntów z Zasobu Rolnego Skarbu Państwa. W spotkaniu uczestniczyli także przedstawiciele ARiMR, GIJHARS, KOWR, KRUS, Krajowej Rady Izb Rolniczych oraz departamentów merytorycznych MRiRW.

Przymrozki i susza. Resort zapowiada monitoring oraz reakcję

Podczas rozmów dużo miejsca poświęcono skutkom wiosennych przymrozków. To temat szczególnie istotny dla sadowników i producentów owoców. Tam lokalne spadki temperatur mogą oznaczać poważne straty jeszcze przed adekwatnym startem sezonu.

– Staramy się nie tylko gwałtownie reagować, ale także sprawnie wdrażać mechanizmy wsparcia dla poszkodowanych rolników. Ponadto monitorujemy sytuację i dążymy do wypracowania rozwiązań, które zapobiegną destabilizacji rynku owoców. Nasze działania mają też chronić ekonomiczne podstawy funkcjonowania polskich gospodarstw – zapewnił minister Krajewski.

Szef resortu przypomniał również zasady funkcjonowania Systemu Monitoringu Suszy Rolniczej. Za wyznaczanie zakresu i wymiaru suszy odpowiada Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa – PIB. To właśnie dane IUNG są podstawą do określania, gdzie wystąpiła susza rolnicza i w jakim zakresie dotknęła poszczególne uprawy.

Koszty produkcji przez cały czas uderzają w gospodarstwa

Przedstawiciele izb rolniczych zwracali uwagę na rosnące koszty funkcjonowania gospodarstw. W rozmowach pojawiły się m.in. ceny energii, paliw i nawozów, czyli wydatki, które bezpośrednio wpływają na opłacalność produkcji.

To szczególnie istotne w kontekście konkurencji międzynarodowej. Rolnik w Polsce ponosi koszty wynikające z unijnych wymogów, wysokich cen środków produkcji i coraz bardziej zmiennych warunków pogodowych. Dlatego ochrona rynku przed importem niespełniającym unijnych standardów ma dla branży znaczenie nie tylko polityczne, ale przede wszystkim ekonomiczne.

Ziemia z zasobu Skarbu Państwa. Potrzebna debata o dzierżawie

Ważnym punktem spotkania były również zasady gospodarowania nieruchomościami z Zasobu Rolnego Skarbu Państwa. Minister Stefan Krajewski podkreślił, iż przetargi pozostają głównym narzędziem udostępniania ziemi rolnikom. Jednak jednocześnie wskazał na potrzebę rozmowy o rozwiązaniach bardziej dopasowanych do warunków regionalnych.

– Przetargi to główne narzędzie udostępniania ziemi rolnikom, ale można się zastanowić nad alternatywnymi formami gospodarowania. Takie formy mogłyby lepiej odpowiadać na specyficzne potrzeby regionów i lokalnych społeczności rolniczych – powiedział minister.

Poruszono także kwestie planowania przestrzennego. Dla gospodarstw korzystających z państwowych gruntów stabilność zasad ma najważniejsze znaczenie. Ma to znaczenie, bo wpływa na decyzje inwestycyjne, rozwój produkcji i długoterminowe bezpieczeństwo gospodarowania.

Zielony Ład do rewizji? Krajewski mówi o nowych realiach

W rozmowach pojawił się także temat polityki unijnej, w tym Zielonego Ładu. Minister wskazał, iż zmieniająca się sytuacja geopolityczna wymaga ponownego spojrzenia na część regulacji.

– Przy aktualnej trudnej sytuacji na świecie powinniśmy położyć nacisk na dostosowanie regulacji do obecnych realiów gospodarczych. Istotna jest też konieczność zapewnienia bezpieczeństwa żywnościowego – zaznaczył minister.

To istotny sygnał dla rolników, którzy od dawna podkreślają, iż regulacje środowiskowe nie mogą być odrywane od realiów produkcji, kosztów i bezpieczeństwa żywnościowego.

Ubezpieczenia rolnicze. Resort pracuje nad zmianami

Kolejnym tematem były ubezpieczenia rolnicze. Uczestnicy spotkania wskazywali na potrzebę zwiększenia dostępności polis dla rolników i rozważenia bardziej powszechnych rozwiązań.

– Podczas rozmów z rolnikami w terenie bardzo często pojawia się temat powszechnych i obowiązkowych ubezpieczeń. I ja się z tym zgadzam. Pracujemy nad tym problemem i przygotowujemy odpowiednie rozwiązanie, ponieważ nie może być sytuacji, w której rolnicy mają problem z ubezpieczeniem swoich upraw – powiedział szef resortu rolnictwa.

To temat, który zyskuje na znaczeniu wraz z coraz częstszymi anomaliami pogodowymi. Przymrozki, grad, susza i nawalne opady pokazują, iż bez sprawnego systemu ubezpieczeń gospodarstwa zostają z dużym ryzykiem finansowym.

Decyzja w sprawie Mercosur to dopiero początek

Przyjęcie przez rząd wniosku o zaskarżenie umowy UE–Mercosur do TSUE nie kończy sporu o przyszłość unijnego handlu z krajami Ameryki Południowej. To jednak wyraźny sygnał polityczny, iż Polska chce wykorzystać dostępne narzędzia prawne, aby bronić interesów krajowych producentów żywności.

Dla rolników najważniejsze będzie teraz to, czy za zapowiedziami pójdą skuteczne działania. Mowa o ochronie rynku, realnym wsparciu po stratach pogodowych, rozsądnych zasadach dzierżawy gruntów i systemie ubezpieczeń, który będzie działał w praktyce, a nie tylko na papierze.